Cerkiew Opieki Bogurodzicy w Łabowej

Cerkiew Opieki Bogurodzicy w Łabowej to wyjątkowy zabytek sakralny i najstarsza murowana cerkiew na Łemkowszczyźnie. Świątynia powstała w 1784 roku z fundacji rodu Lubomirskich i od tego czasu pozostaje jednym z najcenniejszych przykładów architektury cerkiewnej w regionie. Wpisana na listę zabytków w 1964 roku, stanowi nie tylko świadectwo historii religijnej Łemków, lecz także symbol przemian kulturowych i duchowych, jakie zachodziły w tej części Małopolski.

Budowla została wzniesiona z kamienia i wyróżnia się masywną wieżą od zachodu oraz półkoliście zamkniętym prezbiterium z zakrystią od północy. Jej charakterystyczne elementy, takie jak barokowe wieżyczki w formie hełmów, półkoliście wywinięty gzyms pod tarczą zegara oraz baniasty hełm wieży z latarnią, uczyniły z niej wzorzec dla wielu późniejszych, drewnianych cerkwi regionu. Wnętrze świątyni zdobi zachowana oryginalna posadzka kamienna oraz bogata polichromia autorstwa Wasyla Kryczewskiego z 1944 roku – znanego malarza i rektora lwowskiej uczelni artystycznej, autora ukraińskiego godła „tryzub”.

Malowidła przedstawiają sceny biblijne i postacie świętych, a ich kolorystyka i symbolika stanowią unikalne połączenie tradycji ruskiego malarstwa cerkiewnego z duchem modernizmu XX wieku. Pod warstwą współczesnej polichromii odkryto wcześniejsze, dziewiętnastowieczne malowidła rodziny Bogdańskich, co czyni wnętrze jeszcze bardziej cennym historycznie.

Na szczególną uwagę zasługuje klasycystyczny ołtarz główny z drugiej połowy XIX wieku, wykonany z białego kamienia, z czarnymi kolumnami z marmuru i baldachimem zwieńczonym kopułą. Zachowana górna część ikonostasu oraz chór muzyczny z tralkową balustradą nadają wnętrzu wyjątkowego klimatu, łączącego sacrum z historią regionu.

Po wysiedleniach ludności łemkowskiej w latach 40. XX wieku cerkiew niszczała, jednak dzięki renowacji przeprowadzonej w 1992 roku odzyskała dawny blask. Obecnie pełni funkcję kościoła filialnego parafii rzymskokatolickiej w Łabowej pod wezwaniem Opieki Najświętszej Marii Panny. Świątynię otacza kamienny mur z XIX wieku, który dopełnia malowniczego charakteru tego miejsca.

Cerkiew Opieki Bogurodzicy w Łabowej to nie tylko zabytek architektury sakralnej, ale również miejsce, w którym historia, sztuka i duchowość tworzą niezwykłą całość. To obowiązkowy punkt na mapie każdego miłośnika kultury łemkowskiej i podróżników odkrywających dziedzictwo Małopolski.