Kościół Ewangelicko-Augsburski w Czechowicach-Dziedzicach

Data powstania obiektu: 1910-11 r.

Parafia Ewangelicko-Augsburska w Czechowicach-Dziedzicach – parafia luterańska w Czechowicach-Dziedzicach, należąca do diecezji cieszyńskiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP. Mieści się przy ulicy Słowackiego. Liczy około 230 członków.

Czechowice znalazły się w oddziaływaniu idei Reformacji kilkanaście lat po wystąpieniach Marcina Lutra w wyniku sąsiedztwa Bielska, pozostającego miejscowym ośrodkiem myśli reformacyjnej. Ponadto liczna społeczność luterańska zamieszkiwała położone obok księstwo pszczyńskie, a reformowana - Bestwinę.

W Czechowicach działalność rozpoczęli ewangeliccy księża Jerzy Niedzielka i Piotr Kubaczka. Luteranizm w miejscowości tej, jak również w sąsiednich Dziedzicach, przyjęła wówczas niewielka liczba mieszkańców. Byli wśród nich jednak członkowie rodziny Czelo, będący właścicielami wsi, a także kolatorzy miejscowej parafii rzymskokatolickiej św. Katarzyny.

W 1618 ówczesna kolatorka Anna Zborowska wydała dokument Privilegium Communitatis Czechowiciensis, w którym umożliwiała mieszkańcom Czechowic, Dziedzic i Zabrzega samodzielne powołanie katolickiego proboszcza w wypadku obsadzenia parafii księdzem ewangelickim przez luterańskich właścicieli miejscowości.

W okresie kontrreformacji dochodziło do konwersji protestantów na katolicyzm, a pozostanie przy swoim wyznaniu skutkowało pozbawieniem własności, więzieniem lub wysiedleniem. W 1669 ks. Paweł J. Vitulani, proboszcz parafii św. Katarzyny wystosował skargę do biskupa diecezji wrocławskiej, w której donosił o kazaniach głoszonych przez księży ewangelickich na terenie jego parafii, udzielali oni również Sakramentu Ołtarza, prowadzili śluby i pogrzeby. Jego następca na stanowisku proboszcza, ks. Martius, informował biskupa o ośmiu osobach, które z katolicyzmu przeszły na wyznanie ewangelickie. Jednak w 1719 wizytatorzy biskupi stwierdzili, że na terenie parafii nie zamieszkują żadni protestanci poza rodziną Kotulińskich, będących kolejnymi właścicielami Czechowic.

W XIX wieku, w dobie industrializacji Czechowic i Dziedzic, do miejscowości tych przybyli nowi mieszkańcy wywodzący się z Czech, Moraw, Niemiec, Tyrolu i Słowacji, będący w większości ewangelikami narodowości niemieckiej. Zostali oni objęci opieką duszpasterską przez parafię ewangelicką w Bielsku, która powołała tutaj stację kaznodziejską.

Po dwustuletniej przerwie oficjalne ewangelickie nabożeństwa na terenie Czechowic rozpoczęto prowadzić w 1896 w budynku prywatnym. Od 1907 przeniesiono je do sali restauracji położonej w Hotelu Gebauer, jednak wierni nie uważali jej za odpowiednie miejsce do prowadzenia posług religijnych. Postanowiono o budowie kaplicy, którą przeprowadzono w latach 1910-11 na działce przyległej do miejscowej Szkoły Niemieckiej, ofiarowanej przez ówczesnego właściciela dworskiego, Leon Zipsera. Kaplica ewangelicka w Czechowicach została oddana do użytku podczas uroczystego poświęcenia 17 grudnia 1911 roku.

Nabożeństwa w kaplicy prowadzone były w języku niemieckim. Początkowo odbywały się co dwa tygodnie, następnie wprowadzono je w każdą niedzielę. Na początku lat 20. XX wieku rozpoczęto również sprawowanie raz w miesiącu nabożeństw w języku polskim.

W 1915 ze stacji kaznodziejskiej zbór stał się filiałem parafii w Bielsku. W tym samym roku na cmentarzu rzymskokatolickim w Dziedzicach utworzone zostały kwatery przeznaczone do pochówków ewangelików.

W wyniku przyłączenia części Śląska Cieszyńskiego do Czechosłowacji, na teren Czechowic napłynęła pochodząca z tamtych terenów ludność ewangelicka narodowości polskiej. W związku z tym w kaplicy rozpoczęto sprawować dwa razy w miesiącu nabożeństwo niemieckojęzyczne i dwa razy polskojęzyczne.

Własny cmentarz luterański w Dziedzicach został założony w 1924 na Zaosiu. Nekropolię poświęcono 27 listopada 1927. W kaplicy na cmentarzu 30 grudnia 1936 umieszczony został dzwon o wadze 100 kg z fabryki Schwabe w Bielsku. Znajdował się na nim napis Chrystus Zmartwychwstał.

W okresie międzywojennym filiał parafii bielskiej w Czechowicach liczył około 500 wiernych, wchodząc wraz z macierzystą parafią w skład superintendentury śląskiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP. Zarząd nad filiałem sprawowała rada, złożona ze zborowników zarówno narodowości niemieckiej, jak i polskiej. Posługi duszpasterskie sprawowali ks. dr Ryszard Wagner i ks. Paweł Karzeł. Od 1935 nabożeństwa w kaplicy prowadzili księża Adam Wegert, Karol Kulisz, Józef Nierostek i Jerzy Kubaczka.

Od września 1939 w wyniku rozpoczęcia okupacji niemieckiej zakazano prowadzenia polskich nabożeństw w kaplicy oraz usunięto ze stanowiska polskich członków rady filiału. Część polskojęzycznych wiernych została więźniami obozów koncentracyjnych.

W wyniku działań wojennych zaginął dzwon umieszczony w kaplicy na cmentarzu. Podczas wyzwolenia w lutym 1945 doszło również do uszkodzenia kaplicy zborowej, która stała się wtedy celem szabrowników. Następnie przystąpiono do jej remontu, a 3 maja 1945 miało miejsce pierwsze powojenne nabożeństwo, które poprowadził ks. Adam Wegert. Przewodniczącym rady filiału został Paweł Turoń, który przekazał stanowisko to Janowi Siwemu po jego powrocie z obozu koncentracyjnego.

Życie parafialne powróciło do stabilizacji. Powstał chór, który zorganizował Józef Chimiel. Następnie prowadziła go Wanda Fabrowicz. Odbywały się szkółki niedzielne, które prowadziły siostry Anna i Urszula, Helena Zolich, Krystyna Kukucz, Jan Wizner, Mieczysława Kołder i Jan Szarek.

1 stycznia 1968 została utworzona samodzielna parafia w Czechowicach-Dziedzicach. Jej proboszczem-administratorem został ks. Jan Lech Klima. Pierwsza konfirmacja w parafii czechowickiej miała miejsce 24 maja 1970.

Od sierpnia 1993 stanowisko proboszcza-administratora objął ks. Janusz Holesz. W styczniu 2008 podczas Zgromadzenia Parafialnego dokonano jego wyboru na pierwszego w historii proboszcza parafii, a 6 kwietnia 2008 został wprowadzony w urząd przez biskupa diecezji cieszyńskiej ks. Pawła Anweilera.

Źródło: wikipedia.pl

Zaktualizowano 3 miesiące temu

Dane teleadresowe

Juliusza Słowackiego 18
43-502 Czechowice-Dziedzice
place
49.913278, 19.008694Skopiowano do schowka
N49º54'47.801", E19º0'31.298"Skopiowano do schowka

Cechy i udogodnienia

Możliwość zwiedzania
Miejsce/obiekt, który jest udostępniany do zwiedzania.
Ogólnodostępny
Obiekt ogólnodostępny dla wszystkich w określonych dniach i godzinach. (np. instytucja publiczna lub kościół czynne w określonych godzinach).
Wstęp bezpłatny
Kościół Ewangelicko-Augsburski

Inne w kategorii: Sakralne To najbliższe atrakcje w tej samej kategorii.

Najbliższe atrakcje W najbliższej okolicy znajduje się wiele ciekawych atrakcji. Oto niektóre z nich.

Korzystając z tej strony akceptujesz, że w Twoim urządzeniu końcowym zostaną zainstalowane pliki cookies, które umożliwiają nam świadczenie usług. Brak zgody na pliki cookies oznacza, że pewne funkcjonalności strony mogą być niedostępne. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia. Więcej informacji znajdziesz w Polityce Cookies.