Stare Miasto w Skoczowie

Skoczowska starówka posiada układ typowy dla miast lokowanych w średniowieczu. Jej centralne miejsce zajmuje kwadratowy rynek wraz z uliczkami wychodzącymi z jego rogów. Przy jego zachodniej pierzei stoi XVIII-wieczny ratusz.

W XIX w. rynek nazywano Ringplatzem. Przed I wojną światową uchwałą Wydziału Gminnego przemianowano go na Plac Karla Sohlicha, na cześć zmarłego w 1911 r. długoletniego burmistrza Skoczowa. Po I wojnie światowej obowiązywała polska nazwa Rynek, zmieniona w 1936 r. na Plac Marszałka Piłsudskiego.

Rynek to miejsce, gdzie znajduje się najwięcej cennych zabytków Skoczowa. Są wśród nich:

• ratusz zbudowany w stylu późnobarokowym w XVIII w., na którego frontowej ścianie znajduje się herb Skoczowa, kopia obrazu św. Jana Sarkandra i herb Koronny Polski Arcyksięcia Albrechta Kazimierza Sasko-Cieszyńskiego;
• fontanna z barokową figurą Jonasza, zwanego potocznie „Trytonem” dłuta skoczowskiego wielkomieszczanina W. Donaya;
• dom urodzenia Sarkandra – kamienica przylegająca do ratusza, która wg tradycji jest miejscem urodzenia św. Jana Sarkandra. Obecnie mieści się w nim muzeum dedykowane Sarkandrowi;
• urokliwe miejskie kamieniczki, które odbudowano po pożarze miasta w 1910 r., reprezentujące w większości styl secesyjny. Domy przy rynku pochodzą na ogół z II poł. XVIII i pocz. XIX w. Na uwagę zasługują fasady budynków nr 10, 14, 15 i 16. Budowała je głównie miejscowa firma Juliusza Stritzkiego wg planów cieszyńskiego architekta Dostala lub własnych, korzystając przy projektowaniu fasad z gotowych wzorów w wiedeńskich katalogach. Ponadto warto zwrócić uwagę na kamienice nr 18 i 20 pochodzące z pocz. XIX w., które stanowiły własność kupieckich rodzin Tomaszków i Fialów, i które odbudowano po pożarze w 1910 r. Ich fasady i ściany boczne zdobią bogate dekoracje secesyjne. Ponadto w budynku nr 18 zachowała się w sieni posadzka z kolorowych płytek i fragmenty ściennych polichromii secesyjnych.

Przy rynku położony jest ponadto tzw. mały rynek (przy ul. Cieszyńskiej), który był oddzielony od właściwego rynku restauracją Szczurkowej i rozlewnią cieszyńskiego piwa oraz starą lodziarnią. Nazywano go „świńskim ryneczkiem”, z uwagi na to, że odbywały się tutaj targi nabiału, drobiu i warzyw. Na przełomie XIX/XX w. organizowano tutaj ponadto wiele widowisk i imprez, miejsce to tętniło życiem kulturalnym mieszkańców Skoczowa. Od 1923 r. mały rynek nazywa się Placem 30 Stycznia, na pamiątkę bitwy pod Skoczowem z 1919 r. 

Źródło: peuk.fiiz.pl