Pomnik Świętego Wojciecha w Gnieźnie

Pomnik świętego Wojciecha w Gnieźnie to jedno z najważniejszych miejsc upamiętniających patrona Polski i jednocześnie patrona miasta. Monument znajduje się na skwerze u zbiegu ulic Chrobrego i Łubieńskiego, nieopodal kościoła garnizonowego pw. NMP Królowej Polski. Uroczyste odsłonięcie pomnika miało miejsce 2 czerwca 1997 roku, a aktu jego poświęcenia dokonał papież Jan Paweł II podczas swojej VI pielgrzymki do Polski.

Historia powstania pomnika

Inicjatywa budowy pomnika narodziła się w 1995 roku, kiedy Towarzystwo Miłośników Gniezna zaproponowało uczczenie milenium męczeńskiej śmierci św. Wojciecha, która przypadała w 1997 roku. Wkrótce powołano Honorowy Komitet Budowy Pomnika z Marszałkiem Senatu RP Adamem Struzikiem na czele. W jego składzie znaleźli się również m.in. Prymas Polski kard. Józef Glemp, metropolita gnieźnieński abp Józef Muszyński oraz Minister Kultury i Sztuki Zdzisław Podkański.

Projekt monumentu przygotował znany poznański rzeźbiarz Jerzy Sobociński, autor wielu znaczących realizacji w Wielkopolsce. Odlew wykonano w brązie w pracowni „Art-Produkt” Roberta Sobocińskiego w Szymanowie koło Śremu, natomiast granitowy cokół powstał w zakładzie „Granit-Mar” Mirosława Grysia z Kościana.

Symbolika i wygląd pomnika

Pomnik ma 4,2 metra wysokości i waży 2,3 tony. Przedstawia św. Wojciecha w ruchu, w habicie benedyktyna, z niską mitrą biskupią na głowie. W lewej ręce trzyma pastorał, w prawej – otwartą Ewangelię, będącą symbolem nauczania i głoszenia Słowa Bożego. Kompozycja rzeźby ukazuje go jednocześnie jako biskupa i misjonarza, podkreślając jego duchową siłę i oddanie w szerzeniu wiary chrześcijańskiej.

Na cokole umieszczono napis:

Świętemu Wojciechowi
Patronowi Polski i Gniezna
w 1000-lecie śmierci
997–1997

Obok monumentu znajduje się również kamień upamiętniający poświęcenie pomnika przez Jana Pawła II z napisem:

Pomnik św. Wojciecha poświęcił i pobłogosławił
Ojciec Święty Jan Paweł II
dnia 2 VI 1997 r.

Znaczenie i współczesność

Pomnik świętego Wojciecha w Gnieźnie to nie tylko dzieło sztuki, ale też ważny symbol religijny i narodowy, przypominający o korzeniach chrześcijaństwa w Polsce. Każdego roku przyciąga licznych pielgrzymów i turystów odwiedzających Szlak Piastowski. Uroczystość jego odsłonięcia uświetnił koncert Poznańskiego Chóru Nauczycielskiego im. Ignacego Paderewskiego, co podkreśliło rangę tego wydarzenia w historii miasta.

Dziś pomnik stanowi jedno z kluczowych miejsc na mapie Gniezna – miasta, które od wieków pozostaje duchową stolicą Polski i miejscem kultu świętego Wojciecha.