Rynek w Krościenku nad Dunajcem
Rynek w Krościenku nad Dunajcem to centralny plac miejscowości i jedno z najważniejszych miejsc historycznych oraz społecznych w gminie. Ma wymiary około 120 × 70 metrów, co czyni go większym od Rynku Starego Miasta w Warszawie, i od wieków pełni funkcję reprezentacyjnego serca Krościenka.
Położenie i układ urbanistyczny
Rynek położony jest na południe od drogi wojewódzkiej nr 969, biegnącej w Krościenku ulicą Jagiellońską, w pobliżu ronda łączącego centrum miejscowości z drogą do Szczawnicy. Do placu prowadzą ulice Mickiewicza, Świętej Kingi, Flisaków Pienińskich oraz Jana III Sobieskiego, tworząc czytelny i historycznie ukształtowany układ komunikacyjny.
Zabytki przy rynku
Przy Rynku w Krościenku nad Dunajcem znajduje się wiele obiektów wpisanych do rejestru zabytków wojewódzkich, które podkreślają jego wyjątkową wartość historyczną.
Kościół pw. Wszystkich Świętych
Jednym z najcenniejszych zabytków w bezpośrednim sąsiedztwie rynku jest Kościół pw. Wszystkich Świętych, oficjalnie zlokalizowany przy ul. Jana III Sobieskiego. To gotycko-barokowa świątynia, która od wieków stanowi duchowe i kulturowe centrum Krościenka.
Ratusz w Krościenku nad Dunajcem
Na środku rynku znajduje się ratusz, którego historia sięga średniowiecza. Obecny budynek powstał w latach 40. XIX wieku jako parterowy, murowany obiekt, a z czasem został rozbudowany do dwóch kondygnacji. Ratusz pełnił funkcje administracyjne, sądowe, a także kulturalne – w okresie powojennym działało w nim kino „Sokolica”, jedyne kino w Krościenku.
Obecnie w ratuszu mieszczą się m.in. Urząd Gminy, Urząd Stanu Cywilnego oraz Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej. Budynek, mimo późniejszych przybudówek, zachował charakterystyczny pieniński styl z nawiązaniami do architektury szczawnickich pensjonatów.
Południowa pierzeja rynku
Południowa pierzeja Rynku w Krościenku nad Dunajcem zachowała dawny, małomiasteczkowy charakter. Parterowe domy z dużymi kamiennymi piwnicami przypominają o czasach, gdy rynek był centrum handlu i przechowywania płodów rolnych. Cztery z tych budynków są wpisane do rejestru zabytków, co podkreśla ich wartość architektoniczną i historyczną.
Pozostałe obiekty i funkcje
Wokół rynku znajdują się również inne istotne obiekty, takie jak Pieniński Bank Spółdzielczy, zabytkowe kamienice, Gminne Centrum Kultury oraz turystyczny zakątek ze stylizowaną studnią. Rynek pełni dziś funkcję miejsca spotkań, wydarzeń lokalnych oraz punktu startowego dla zwiedzania Krościenka i Pienin.
Historia rynku
Rynek w Krościenku nad Dunajcem był świadkiem wielu ważnych wydarzeń historycznych. Przez wieki gościł koronowane głowy, m.in. Władysława Jagiełłę, Władysława Warneńczyka, Jana Kazimierza czy prezydenta Ignacego Mościckiego. Od średniowiecza aż do połowy XX wieku odbywały się tu regularne targi oraz słynne jarmarki i odpusty.
W 2012 roku przeprowadzono generalny remont nawierzchni rynku, przywracając mu estetyczny wygląd i funkcjonalność, dzięki czemu dziś jest on atrakcyjną przestrzenią zarówno dla mieszkańców, jak i turystów.
Rynek jako serce Krościenka
Rynek w Krościenku nad Dunajcem pozostaje kluczowym punktem na mapie miejscowości. Łączy w sobie funkcje historyczne, administracyjne, kulturalne i turystyczne, stanowiąc naturalne centrum życia społecznego oraz jeden z najważniejszych symboli Krościenka nad Dunajcem.


