Dawny urząd w Katowicach - Janowie

Nr w rejestrze zabytków:
A/669/2020 z 2 lipca 2020
Data powstania obiektu: 1929-1930 r.

Urząd Gminy Janów – dawny budynek administracyjny gminy Janów, a obecnie Zakład Opieki Długoterminowej, wzniesiony w latach 1929–1930 w stylu modernistycznym autorstwa Tadeusza Michejdy. Gmach ten znajduje się w Katowicach przy ulicy Szopienickiej 59, w jednostce pomocniczej Janów-Nikiszowiec.

Jest to wielobryłowy budynek z mocno zaakcentowanym zegarem. Urząd został utworzony na terenach zagrożonych szkodami górniczymi, dlatego też z tego powodu zastosowano bankiety, stropy, mury wykonane z cegły. Budynek posiada płaskie dachy, które pierwotnie były wyposażone w izolację cieplną z wełny drzewnej oraz betonu żużlowego. Główny korpus charakteryzuje się formą wieży zegarowej zwieńczonej belwederem w postaci nadbudówki z tarasem nad najwyższą kondygnacją. Obiekt został ustawiony na wysokim cokole z piaskowca.

Wnętrze gmachu Urzędu pierwotnie charakteryzowało się pomieszczeniami, w których zastosowano zwykłą wyprawę i sufity gipsowe. Wstawiono witraże w oknach oraz marmurowe wykładziny w sali posiedzeń. Poręcze balkonów i schodów zostały wykonane z żelaza. W biurach oraz części mieszkalnej zostały położone dębowe parkiety.

Gmach jest złożony z trzech brył. Jedna z nich miała służyć jako mieszkanie naczelnika. Na pierwszym piętrze części urzędowej pierwotnie znajdowała się m.in. sala zebrań rady gminnej, urząd okręgowy, biuro policji budowlanej, urząd stanu cywilnego, kancelaria naczelnika i sekretarza, biuro sekretarza gminy oraz sala konferencyjna.

Źródło: wikipedia.pl

1 sierpnia 1924 roku powołano gminę Janów, która obejmowała Janów wraz z osiedlem Nikiszowiec oraz Giszowiec. Nowa gmina potrzebowała urzędu, dlatego też zadecydowano o budowie nowego obiektu. Teren, na którym odbyła się budowa znajdował się przy ul. Sosnowieckiej 10 (dzisiejsza ul. Szopienicka 59). Plany nowej siedziby przygotował architekt z Katowic – Tadeusz Michejda. Najprawdopodobniej zarząd gminy formalnie uchwalił potrzebę utworzenia gmachu już w 1928 roku, natomiast Rada Gminy Janowa zatwierdziła pierwsze plany 29 lutego 1929 roku. Gmina pragnęła wyrazić swoją zasobność, wybierając cenionego architekta oraz planami, w których urząd miał wyróżniać się swoim rozmiarem. Tadeusz Michejda zaprojektował nie tylko budynek, ale i jego wyposażenie. Pozwolenie na budowę urzędu zostało przydzielone 3 sierpnia 1929 roku. Prace przeprowadzało przedsiębiorstwo A. Krafczyka z Mysłowic.

Na początku 1931 roku zakończyły się przenosiny urzędu gminy do nowej siedziby. Do 1939 roku w obiekcie znajdował się również posterunek policji województwa śląskiego. W latach 1939–1945 znajdował się tu niemiecki zarząd gminy, a w latach 1945–1951 ponownie powstał Urząd Gminy Janów, który przestał istnieć 1 kwietnia 1951, gdy Giszowiec, Janów i Nikiszowiec włączono do nowo powstałego miasta – Szopienice. Wszelkie usposobienie dawnej gminy przejęto przez zarząd miejski oraz Miejską Radę Narodową w Szopienicach.

Po utracie samorządowych funkcji budynek służył ówczesnemu Szpitalowi Miejskiemu. W 1964 roku utworzono na północ od budynku nowe pawilony, które miały być tymczasowe na okres remontu generalnego dawnego ratusza. Mimo tego istnieją do dziś, a po remoncie stały się siedzibą Centrum Medycznego Mavit. Obecnie w gmachu dawnego urzędu gminnego mieści się Zakład Opieki Długoterminowej należący do spółki Epione.

Obiekt stał się wzorcem dla dzisiejszego ratusza w Warszawie-Białołęce zbudowanego w 1997 roku, który został zaprojektowany przez Grzegorza Staisnego, Jakuba Wacławka oraz ich współpracowników. Obiekt wpisano do rejestru zabytków 2 lipca 2020 roku (nr rej. A/669/2020).

Źródło: wikipedia.pl

Zaktualizowano 3 miesiące temu

Dane teleadresowe

Szopienicka 59
40-431 Katowice
place
50.24617041839769, 19.079428816203492Skopiowano do schowka
N50º14'46.214", E19º4'45.944"Skopiowano do schowka

Cechy i udogodnienia

Tylko z zewnątrz
Obiekt dostępny do zwiedzenia tylko z zewnątrz.

Inne w kategorii: Architektura To najbliższe atrakcje w tej samej kategorii.

Najbliższe atrakcje W najbliższej okolicy znajduje się wiele ciekawych atrakcji. Oto niektóre z nich.

Korzystając z tej strony akceptujesz, że w Twoim urządzeniu końcowym zostaną zainstalowane pliki cookies, które umożliwiają nam świadczenie usług. Brak zgody na pliki cookies oznacza, że pewne funkcjonalności strony mogą być niedostępne. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia. Więcej informacji znajdziesz w Polityce Cookies.