Kamieniec - opuszczona wioska koło Szumiradu
Kamieniec - opuszczona wioska koło Szumiradu to niezwykłe miejsce ukryte głęboko w Lasach Golejowskich, do którego prowadzi jedynie leśny dukt. Z gęstego, zielonego gąszczu wyłaniają się poopuszczane domy, stodoły oraz budynki gospodarcze. Łącznie zachowało się tam kilkanaście budowli opuszczonych przed kilkunastoma laty, a nieco dalej w lesie odnaleźć można ruiny jeszcze starszych zabudowań. Miejsce to wyróżnia się niepowtarzalnym, nieco tajemniczym klimatem.
Historia i lokalizacja
Na przestrzeni lat nazwa tej osady ulegała modyfikacjom. Do roku 1935 funkcjonowała pod nazwą Kaminietz, w 1936 roku zmieniono ją na Steinbach, a po zakończeniu II wojny światowej przyjęto obecną nazwę – Kamieniec. Miejscowość leży malowniczo nad rzeką Budkowiczanką, w sąsiedztwie nieczynnej linii kolejowej Kluczbork-Fosowskie, otoczona rozległymi borami sosnowymi i świerkowymi. Najbliższe miejscowości to Ryczek (2,7 km), Szumirad (3 km), Chudoba (3,5 km) oraz Radomil (1,5 km).
Do Kamieńca należał niegdyś przysiółek Chałupy, zlokalizowany po przeciwnej stronie torów. Od lat 80. XX wieku tamtejsze domy stoją puste i stopniowo niszczeją, choć niedawno wybudowano tam nowy dom pełniący funkcję rekreacyjną. Warto zaznaczyć, że krajobraz wokół wioski uległ drastycznej zmianie – niegdyś otaczały ją pola i łąki (z Kamieńca widoczne były Chałupki), a dziś teren ten opanował gęsty las.
Przemysł hutniczy i rozwój wsi
Do wybuchu II wojny światowej miejscowość rozwijała się niezwykle dynamicznie. Kamieniec był dawną osadą hutnictwa żelaza (1728-1865). Badania historyczne wskazują, że pierwszy piec hutniczy, wykorzystujący lokalną rudę darniową, mógł powstać już w 1721 lub 1728 roku. Właścicielem zakładu, rozbudowanego w 1795 roku, był książę Hugo von Hohenlohe-Öhringen ze Sławęcic. Wytopione żelazo transportowano stąd do walcowni w Radomilu.
Piec w Kamieńcu wygaszono ostatecznie w 1865 roku. Pozostały po nim ogromne hałdy szklistego żużla, który w latach 60. XX wieku wykorzystano do utwardzania okolicznych dróg. Z dawnego zaplecza socjalnego huty przetrwał do dziś jeden z dwóch wielorodzinnych familioków, choć jego stan techniczny jest fatalny.
Infrastruktura i życie codzienne
Wzrost znaczenia Kamieńca przyspieszyło otwarcie w 1868 roku linii kolejowej, która połączyła zakład dodatkowym torem bocznicowym wzdłuż stawu. W XIX i na początku XX wieku funkcjonowała tu również cegielnia, z której urobek dowożono kolejką wąskotorową do stacji w Szumiradzie. Przed wojną wieś liczyła około 10 gospodarstw. Z danych historycznych wynika, że w 1905 roku zamieszkiwało ją 159 osób. Życie toczyło się wokół pracy w lesie oraz lokalnej karczmy, w której urządzano potańcówki.
W 1912 roku wybudowano szkołę (służącą dzieciom z Kamieńca, Chałupek i Ryczku), w której jeden nauczyciel prowadził zajęcia aż do końca II wojny światowej. Budynek szkolny, zlokalizowany obok torów, stoi do dziś, kryjąc w swoim wnętrzu stare meble i dokumenty.
Opuszczona wieś dzisiaj i rezerwat przyrody
Choć miejsce sprawia wrażenie całkowicie wymarłego, domy posiadają właścicieli, którzy sporadycznie odwiedzają je w celach letniskowych. Obecność miłośników urbexu (eksploracji opuszczonych miejsc) budzi jednak niepokój ze względu na obawy przed kradzieżami. Ciekawostką jest fakt, że najstarsza zachowana chata z Kamieńca (wybudowana w 1745 roku) została w 1965 roku przeniesiona do Muzeum Wsi Opolskiej.
Od 2001 roku na tym obszarze funkcjonuje Rezerwat Przyrody „Kamieniec” (41,31 ha). Chroni on cenne torfowiska, rozlewiska rzeki Budkowiczanki i okalające je drzewostany, co sprawia, że teren ten przyciąga nie tylko fanów historii, ale i miłośników dzikiej przyrody.
Źródło: szumirad.pl / nto.pl
