Sokolik (642 m n.p.m.)

Sokolik (642 m n.p.m.) (niem. Forst Berg lub Forstberg) to niezwykle charakterystyczne wzniesienie, będące drugim co do wysokości szczytem w malowniczym paśmie Góry Sokole, na pograniczu Kotliny Jeleniogorskiej i Rudaw Janowickich. Zbudowany z wytrzymałego granitu karkonoskiego masyw przyciąga turystów nie tylko wspaniałymi panoramami, ale i bogatą historią oraz doskonałymi warunkami do uprawiania wspinaczki skałkowej.

Położenie i charakterystyka

Szczyt ten położony jest w północno-zachodniej części Rudaw Janowickich. Wznosi się dumnie na północ od swojej bliźniaczej sąsiadki – Krzyżna Góra. Oba wzniesienia oddziela od siebie niewielkie obniżenie terenu znane jako Przełączka. Cały masyw porośnięty jest lasem, jednak to, co wyróżnia go w krajobrazie, to duże nagromadzenie skałek oraz pojedynczych bloków skalnych, które zdobią zarówno sam wierzchołek, jak i zbocza góry.

Najbardziej rozpoznawalną formacją są tak zwane "Sokoliki", zlokalizowane w północno-wschodniej części szczytu. Składają się one z dwóch potężnych filarów skalnych. Zachodni z nich, będący wyższym wierzchołkiem (642 m n.p.m.), został udostępniony dla turystów w wyjątkowy sposób – jego szczyt wieńczy stalowa platforma widokowa, na którą prowadzą kręte, żelazne schody. Tuż obok wznosi się niższy wierzchołek, który osiąga wysokość 622 m n.p.m.

Historia platformy widokowej i turystyki

Historia zagospodarowania turystycznego tego miejsca sięga XIX wieku. W literaturze można spotkać dwie wersje dotyczące powstania słynnych schodów i platformy. Według jednej z nich, infrastruktura ta została wykuta w 1885 roku z inicjatywy Towarzystwa Karkonoskiego (Riesengebirgsverein), które w najtrudniejszych odcinkach zamontowało dodatkowe drewniane drabiny. Inne źródła wskazują na rok 1884 i przypisują tę inwestycję Carlowi Emilowi Beckerowi, właścicielowi dóbr w pobliskiej Maciejowej. Becker miał również nakazać ustawienie na szczycie masztu, na który wciągano flagę z jego imieniem. Ciekawostką historyczną jest fakt, że dawniej pomiędzy pomostami znajdowała się żeliwna tabliczka z napisem "Piękny widok" oraz datą budowy schodów.

Warto wspomnieć o dawnej tradycji kultywowanej na szczycie do 1945 roku. W specjalnych metalowych puszkach szczytowych umieszczano książki oraz ołówki, co umożliwiało zdobywcom wpisywanie dat wejść i swoich wrażeń. Zwyczaj ten, popularny w dawnych Sudetach, zanikł po II wojnie światowej w wyniku zmian ludnościowych w regionie.

Skały i wspinaczka

Sokolik to prawdziwy raj dla wspinaczy. Oprócz głównej formacji szczytowej, zbocza góry usiane są licznymi skałkami o fantazyjnych nazwach, które na stałe wpisały się w wspinaczkową mapę Polski. Do najbardziej znanych należą: Krzywa Turnia, Sukiennice, Chatka, Stodoła, Jastrzębiec, Okienna, Ząbek, Szafa, Loża, Solarium, Skałka nad Ogniskiem, Gilotyna, Kiełek, Zipserowa Czuba, Ptak, Tępa czy Leśna. Solidny granit karkonoski zapewnia doskonałe tarcie, co sprawia, że teren ten jest często wykorzystywany do ćwiczeń wspinaczkowych na różnym poziomie zaawansowania.

Panoramy i ochrona przyrody

Dzięki platformie widokowej, szczyt oferuje jedną z najpiękniejszych panoram w tej części Sudetów. Z góry rozpościera się zachwycający widok na potężne Karkonosze, malowniczą dolinę rzeki Bóbr, północne fragmenty Rudaw Janowickich oraz Góry Kaczawskie. Walory przyrodnicze i krajobrazowe tego terenu zostały objęte ochroną – wzniesienie znajduje się na obszarze, który obejmuje Rudawski Park Krajobrazowy.

Szlaki turystyczne i dojazd

Na szczyt prowadzi czerwony szlak turystyczny, który jest częścią trasy łączącej Schronisko PTTK „Szwajcarka” z punktem widokowym Husyckie Skały i samym Sokolikiem. Turyści planujący wycieczkę mają do wyboru dwa główne warianty dotarcia w ten rejon:

• Pierwsza opcja to pozostawienie samochodu w miejscu takim jak Przełęcz Karpnicka. Znajduje się tam parking publiczny (bezpłatny) i prywatny (płatny), skąd spacer na szczyt zajmuje około 40 minut w jedną stronę. Wybierając tę trasę, można przy okazji odwiedzić schronisko, a bardziej ambitni turyści mogą przedłużyć wycieczkę na najwyższy szczyt Rudaw – Skalnik (945 m n.p.m.) lub do ruin, jakimi jest Zamek Bolczów.
• Druga możliwość to dojazd bezpośrednio pod Schronisko Szwajcarka (płatny parking). Stąd podejście pod Sokoliki i Krzyżną Górę jest krótsze, jednak dystans do Zamku Bolczów nieco się wydłuża.

Trasa na sokolik z Przełęczy Karpnickiej

Na Sokolik najdogodniej dostać się z parkingu na Przełęczy Karpnickiej, z którego wytyczono zielony szlak prowadzący przez Schronisko PTTK Szwajcarka, a następnie trzymać się czerwonego szlaku, który prowadzi bezpośrenio na szczyt. Łącznie do przejścia jest ok. 2,1 km pieszo (ok.1 godzina).