Data powstania obiektu: 2016 r.

Muzeum Pamięci Walki o Niepodległość Narodu w Wąchocku znajduje się w murach Opactwa Cysersów. Muzeum zajmuje przestronną i jasną salę na poziomie klasztornej furty. Prezentowane eksponaty pochodzą z bogatej kolekcji ks. ppłk. Walentego Ślusarczyka, który przekazał je w obecności prymasa kard. Stefana Wyszyńskiego, kard. Franciszka Macharskiego, bp. Piotra Gołębiowskiego ówczesnemu opatowi o. Benedyktowi Matejkiewiczowi.

Poszczególne działy muzeum to:

  • Ekspozycja poświęcona ks. Ślusarczykowi
  • Czasy Rzeczypospolitej przedrozbiorowej
  • Powstanie listopadowe
  • Powstanie styczniowe
  • Czasy II Rzeczypospolitej
  • Okres II wojny światowej
  • Działalności Armii Krajowej
  • Działalność Solidarności

Na szczególną uwagę zasługuje duży zbiór rękopisów m.in. takich postaci jak: Jan III Sobieski, August Poniatowski, Adam Mickiewicz, Eliza Orzeszkowa, Maria Konopnicka i wielu innych.

Źródło: wachock.cystersi.pl

W 1981 roku zmarł ksiądz podpułkownik Walenty Ślusarczyk. Człowiek niezwykle oddany posłudze duchownej ale równie mocno zaangażowany, przez całe swoje życie, w gromadzenie pamiątek historycznych naszej Ojczyzny.

Zgromadzona przez ks. Ślusarczyka kolekcja ma ogromną wartość historyczną i poznawczą. Warto pamiętać, że kolekcja, kojarzona z ks. Ślusarczykiem, ma znacznie dłuższą historię, którą zapoczątkował ks. Jan Wiśniewski, niemniej znany kolekcjoner, regionalista, działacz społeczny.

W skład kolekcji wchodzą głównie archiwalia i realia związane z szeroko rozumianym, ruchem narodowo wyzwoleńczym, w tym tematyczne cykle obiektów pochodzących z kolejnych powstań narodowych XVIII i XIX wieku oraz zmagań z okupantem hitlerowskim.

Do szczególnie cennych muzealiów należy bogaty zbiór prasy (XVIII – XX w.) w wielu przypadkach unikatowy. Obrazu bogactwa kolekcji dopełniają listy wybitnych postaci historycznych, w tym koronowanych głów, hetmanów, biskupów oraz wybitnych artystów polskich XIX i XX wieku. Wśród realiów znajdują się numizmaty, obiekty sakralne oraz militaria.

Znając wartość kolekcji ówczesne władze PRL usiłowały odebrać ją księdzu Ślusarczykowi i włączyć do zbiorów jednego z państwowych muzeów. Już jako emeryt, ksiądz Ślusarczyk trafił do Wąchocka, a wraz z nim jego zbiory. Ostatecznie 7 października 1979 r., podczas obchodów 800- lecia Opactwa Cystersów w Wąchocku, ksiądz Ślusarczyk przekazał swoje zbiory Opactwu na ręce ówczesnego opata O.Benedykta Matejkiewicza w obecności prymasa kard. Stefana Wyszyńskiego, kard. Franciszka Macharskiego oraz bp. Piotra Gołębiowskiego. Wskazał więc wyraźnie do kogo należy zbiór. Obecność dostojnych świadków stanowiła „zabezpieczenie ” przed zakusami na kolekcję władz państwowych. Tym samym wąchoccy Cystersi, stali się depozytariuszami tego cennego dziedzictwa oraz pamięci samego ks. podpułkownika.

Darczyńca zastrzegł też, aby w przyszłości, w oparciu o kolekcję utworzone zostało muzeum. Nie było to możliwe od razu. Przez wiele lat z powodu braku odpowiednich pomieszczeń eksponaty były przechowywane w magazynach.

W latach 1991 – 2004 państwo Aniela Zinkiewicz-Ryndziewicz i Zygmunt Ryndziewicz, ówcześni pracownicy katedry Historii Sztuki Kościelnej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, dokonali inwentaryzacji części zbiorów (powstało 263 kart katalogu naukowego). W czerwcu 1991 r. z wydzielonych z kolekcji obiektów, powstało nieformalne, Muzeum Ojców Cystersów w Wąchocku o które zabiegał Opat Alberyk Siwek oraz Fundacja ,,Obiekt Zabytkowy Opactwo Cystersów w Wąchocku”.

Pozostałe obiekty zostały zabezpieczone, jednak nie mogły służyć społeczeństwu, jako dobro publiczne.

Ważnym momentem w dziejach kolekcji, stało się przyznanie w 2021 roku, przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego stypendium na zadanie pn. „Inwentaryzacja i opracowanie zbiorów archiwalnych z kolekcji ks. płk. Walentego Ślusarczyka”. Dzięki realizacji zadania przeprowadzono prace, które pozwolą na udostępnienie kolekcji w sposób przewidziany przepisami prawa.

W trakcie niespełna rocznych prac obiekty z kolekcji ks. Walentego Ślusarczyka zostały uporządkowane i zabezpieczone.

Dokonany został spis inwentaryzacyjny 805 obiektów z kolekcji. Inwentaryzacja pozwoliła na precyzyjne rozpoznanie kolekcji, ocenienie stanu zachowania oraz podejmowania działań w celu ochrony oraz przywrócenia obiektom ich funkcji poznawczych.

Kolejnym krokiem było bezinwazyjne oczyszczenie obiektów, umieszczenie ich w koszulkach i teczkach bezkwasowych oraz pudełkach archiwizacyjnych, które zostały odpowiednio opisane i ułożone numerycznie rosnąco na regałach.

Następnym etapem było założenie spersonalizowanej dla Muzeum, Księgi Inwentarzowej. Do księgi wpisano muzealia z kolekcji ks. ppłk. Walentego Ślusarczyka. Wpisano numery, zaczynające się oznaczeniem: OOCW.1 do OOCW.227/3. Dokonanie tej czynności pozwoliło na objęcie dodatkową ochroną prawną zbioru, przewidzianą w ustawie o muzeach. Jest to kolejny krok na drodze do pełnej organizacji Muzeum im. Księdza Walentego Ślusarczyka przy Opactwie O.O. Cystersów w Wąchocku (w organizacji), którego Regulamin został uzgodniony przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w dniu 1 lipca 2016 r.

Sporządzono 805 kart katalogu naukowego dla zinwentaryzowanych archiwaliów. Na każdej karcie w części centralnej, od góry znajduje się miniatura zdjęcia. Pod spodem dwanaście rubryk z metadanymi. Muzealia mają na ogół zwięzłe charakterystyki, choć zdarzają się również bardziej rozbudowane. Z czasem karty będą udostępniane w internetowym katalogu zbiorów. Katalog będzie źródłem podstawowych informacji praktycznych dla zwiedzających oraz narzędziem do promowania własnych zbiorów.

Do celów magazynowych i pracowni przystosowano dwa pomieszczenia, które zostały wyremontowane, doświetlone i wyposażone w regały archiwalne. Zamontowano dodatkowe zabezpieczenie w kratę, drzwi wejściowych oraz okno wychodzącego na krużganki. Pomieszczenie objęte jest ochroną przeciwpożarową. Zakupiono niezbędne materiały: pudła, teczki bezkwasowe, czujniki wilgotności, temperatury oraz oczyszczacz powietrza. Wszystkie koszty remontowe, zostały pokryte ze środków własnych Opactwa.

Realizacja zdania ma doniosłe znaczenie w sferze pożytku publicznego przez zachowanie, ochronę i udostępnienie bardzo różnorodnego dziedzictwa kultury narodowej, służącej wartościom poznawczym, naukowym oraz krzewieniu postaw patriotycznych i obywatelskich. Dziedzictwo stanowiące zbiór księdza podpułkownika Walentego Ślusarczyka posiada też ogromną wartość w kontekście wzmacniania tożsamości narodowej i poznania historii Polski. Nie można zapominać o czysto naukowym ciężarze zbioru, który dotąd nie był samoistnym przedmiotem badań naukowych.

Nieodłącznie z Muzeum związany jest Panteon Pamięci Podziemnego Państwa Polskiego 1939-45. Mur klasztorny na dziedzińcu przed kościołem posłużył środowiskom Armii Krajowej za miejsce ekspozycji nazwisk bohaterów walki o wolność. Na murze umieszczono liczne tablice pamiątkowe, symbole i odznaczenia upamiętniające działalność zgrupowań partyzanckich. W centrum Panteonu stoi pomnik Polskiego Państwa autorstwa Andrzeja Kastena ps. „Zulejka”.

Zwieńczenie wędrówki po historii zrywów narodowych stanowi nawiedzenie MIEJSCA ZŁOŻENIA PROCHÓW JANA PIWNIKA „PONUREGO” i modlitwa przy jego grobie.

Źródło: wachock.cystersi.pl

Grupy zorganizowane i osoby indywidualne proszone są o zgłaszanie się na furcie.

Zwiedzanie o pełnych godzinach z przewodnikiem:

  • w dni powszednie w godzinach: 9.00 – 12.00, 14.00 - 17.00 (w okresie letnim do 20.00);
  • w niedziele i święta w godzinach: 14.00 – 17.00 (w okresie letnim do 20.00).
Zaktualizowano 2 miesiące temu

Inne obiekty znajdujące się w:
Opactwo cysterskie w Wąchocku

Dane teleadresowe

Kościelna 14
27-215 Wąchock
Tel.: 41 275 02 00 (furta klasztorna)
Tel.: 41 275 02 08 (o. Opat Eugeniusz Augustyn)
place
51.075011, 21.016032Skopiowano do schowka
N51º4'30.04", E21º0'57.715"Skopiowano do schowka

Cechy i udogodnienia

Wstęp płatny
Miejsce/obiekt, z którego korzystanie, zwiedzanie wymaga uiszczenia opłat.
Parking
Miejsce/obiekt w pobliżu którego istnieje możliwość płatnego lub bezpłatnego zaparkowania samochodu.
Możliwość zwiedzania
Miejsce/obiekt, który jest udostępniany do zwiedzania.
Ogólnodostępny
Obiekt ogólnodostępny dla wszystkich w określonych dniach i godzinach. (np. instytucja publiczna lub kościół czynne w określonych godzinach).

Inne w kategorii: Rozrywka i kultura To najbliższe atrakcje w tej samej kategorii.

Najbliższe atrakcje W najbliższej okolicy znajduje się wiele ciekawych atrakcji. Oto niektóre z nich.

Korzystając z tej strony akceptujesz, że w Twoim urządzeniu końcowym zostaną zainstalowane pliki cookies, które umożliwiają nam świadczenie usług. Brak zgody na pliki cookies oznacza, że pewne funkcjonalności strony mogą być niedostępne. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia. Więcej informacji znajdziesz w Polityce Cookies.