Góra św. Anny (406 m n.p.m.)

Zaktualizowano 5 miesięcy temu

Góra św. Anny (406 m n.p.m.) jest najwyższym wzniesieniem Masywu Chełmskiego na Wyżynie Śląskiej, w powiecie Strzelce Opolskie. Pierwotnie znana jako Chełm i Wysoka Góra była miejscem kultu pogańskiego, a od XV wieku stała się ośrodkiem wiary chrześcijańskiej. Używana dawniej nazwa Góra św. Jerzego pochodzić miała od wezwania średniowiecznej kapliczki,... ...

Liczba wszystkich zdjęć: 13

Opis

Góra św. Anny (406 m n.p.m.) jest najwyższym wzniesieniem Masywu Chełmskiego na Wyżynie Śląskiej, w powiecie Strzelce Opolskie. Pierwotnie znana jako Chełm i Wysoka Góra była miejscem kultu pogańskiego, a od XV wieku stała się ośrodkiem wiary chrześcijańskiej. Używana dawniej nazwa Góra św. Jerzego pochodzić miała od wezwania średniowiecznej kapliczki, obecna – od imienia patronki kościoła – św. Anny. 

Kościół na szczycie góry powstał prawdopodobnie w latach 1480-1485, przebudowywany w stylu barokowym, w 1868 – dodano wieżę. W ołtarzu głównym umieszczono cudowną figurę św. Anny Samotrzeć, wykonaną w XV wieku. Pierwotny drewniany klasztor wzniesiony został tuż po przybyciu zakonu franciszkanów w 1655 roku. Obecny powstał w latach 1733-49, a rozbudowano go w 1905. Obok klasztoru znajduje się otoczony krużgankami (1768) dziedziniec odpustowy, tzw. Rajski Plac, do którego prowadzą monumentalne schody. 

Po południowych i południowo – wschodnich stokach góry biegną Droga Męki Pańskiej i Dróżki Matki Boskiej – malownicza kalwaria z kaplicami zbudowanymi w latach 1700-09 i 1760-64 według projektu Domenico Signo z fundacji rodu Gaszynów. 

W maju i czerwcu 1921 roku w okolicy Góry Świętej Anny stoczono najcięższe walki III Powstania Śląskiego. Upamiętnia je wzniesiony w 1955 roku Pomnik Czynu Powstańczego autorstwa Xawerego Dunikowskiego oraz Muzeum Czynu Powstańczego, położone u podnóża góry w „Domu Polskim”. W latach 1934 – 38 w nieczynnym kamieniołomie wapienia wykonano amfiteatr. 

Ponadto rejon Góry Świętej Anny (5775 ha) od 1988 roku podlega ochronie jako park krajobrazowy. Na jego terenie znajduje się kilka rezerwatów przyrody z endemicznymi gatunkami roślin oraz rezerwat geologiczny. 

Wyjątkowość całego zespołu polega na świetnym połączeniu walorów przyrodniczych z elementami kulturowymi, tworzącymi całość niezwykle ważną dla Śląska Opolskiego ze względów historycznych i religijnych. Będąca od wieków miejscem kultu Góra jest ciągle żywym świadectwem przenikania się kultur, religii i postaw patriotycznych. 

Źródło: nid.pl

Historia

Góra Świętej Anny (406 mn.p.m., dawniej zwana Górą Chełmową lub Górą Św. Jerzego) pierwotnie była miejscem kultu pogańskiego. W 1480 roku właściciele pobliskich wsi: Poręby, Żyrowej i Leśnicy - Krzysztof Strzała z synem Krystkiem ufundowali na jej szczycie kościół pw. św. Jerzego. Przekazanie do niego w 1. połowie XVII wieku relikwii św. Anny, sprowadzonych w 1504 roku z Francji i umieszczonych w drewnianej gotyckiej figurze, spowodowało rozwój kultu świętej (zmieniono też wtedy nazwę kościoła i samej góry), przydając miejscu z czasem rangę sanktuarium. W 1655 roku z inicjatywy hrabiego Melchiora Ferdynanda von Gaschin, ówczesnego właściciela okolicznych dóbr, na Górę Świętej Anny przybyli z Krakowa franciszkanie, którym przekazano opiekę nad kościołem oraz teren pod budowę klasztoru. W 1659 roku zakończono rozbudowę świątyni, konsekrowanej w 1673 roku, oraz wznoszenie pierwszego drewnianego budynku klasztornego, sukcesywnie zamienianego na murowany w XVIII wieku. Hrabia był także pomysłodawcą budowy kalwarii na stokach góry, którą zrealizował dopiero jego bratanek Jerzy w latach 1700-1709 według projektu architekta Domenica Signo. Zespół kaplic rozbudowano o nowe w latach 1756-1764; w tym czasie franciszkanie rozpoczęli organizowanie nabożeństw kalwaryjskich, dzięki czemu Góra Świętej Anny stała się słynnym na Śląsku miejscem pielgrzymkowym. W 1768 roku powstał otoczony krużgankami dziedziniec przed kościołem, tzw. Rajski Plac, a na początku XX wieku zespół wzbogacony został o grotę wzorowaną na grocie z Lourdes. W 1810 roku na mocy pruskiego dekretu sekularyzacyjnego franciszkanów zmuszono do opuszczenia klasztoru (powrócili na stałe dopiero po zakończeniu II wojny światowej).
W maju 1921 roku w rejonie Góry Świętej Anny trwały walki sił powstańczych Ślązaków z oddziałami niemieckiej Organizacji Bojowej Górnego Śląska. III powstanie śląskie zakończyło się kompromisowym werdyktem w sprawie Śląska wydanym przez komisję Ligi Narodów. Góra Świętej Anny pozostała wówczas w granicach Niemiec. W latach 30. z inicjatywy III Rzeszy powstał na krawędzi wzniesienia amfiteatr oraz pomnik poświęcony Niemcom poległym w III powstaniu śląskim. Po II wojnie światowej, gdy Śląsk znalazł się w granicach Polski, pomnik wysadzono, stawiając na jego miejscu nowy, poświęcony polskim obrońcom Górnego Śląska.

Źródło: zabytek.pl

Dane adresowe Góra św. Anny (406 m n.p.m.) Klasztorna 6 47-154 Góra Świętej Anny N50º27'19.663", E18º10'9.228"
Cechy i udogodnienia
Wstęp płatny
Parking
Możliwość zwiedzania
Punkt widokowy
Pomnik Historii
Ogólnodostępny
Wstęp bezpłatny

Korzystając z tej strony akceptujesz, że w Twoim urządzeniu końcowym zostaną zainstalowane pliki cookies, które umożliwiają nam świadczenie usług. Brak zgody na pliki cookies oznacza, że pewne funkcjonalności strony mogą być niedostępne. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia. Więcej informacji znajdziesz w Polityce Cookies.