Park w Strzelcach Opolskich

Nr w rejestrze zabytków:
104/84 z 6.02.1984, 22/48 z 18.01.1948
Data powstania obiektu: 1832 r.

Park w Strzelcach Opolskich – zabytkowy park miejski w Strzelcach Opolskich w stylu angielskim. Powstał w XIX w. przy zamku na zlecenie Andrzeja Renarda, ówczesnego właściciela miasta.

Park ma powierzchnię 65 ha i zamyka się w kształcie wydłużonego wieloboku. Park w zamyśle miał wyglądać jak wycinek naturalnego krajobrazu, więc miał być pozbawiony ściśle wytyczonych granic. Ze względów gospodarczych utworzono jednak ogrodzenie w postaci muru z łamanego kamienia wapiennego z wyjątkiem części południowej, gdzie trwałego ogrodzenia nie było.

Tereny parku mieszczą się na obszarze bagnistym na południe od miasta, na pograniczu fizycznogeograficznego regionu Chełm i równiny rozciągającej się do doliny Małej Panwi. Od północy park graniczy z zamkiem i zabudowaniami wzdłuż ul. Krakowskiej, od zachodu granicą jest ul. Opolska, a od wschodu zachowany we fragmentach mur.

Park dzieli się na dwie części, najstarszą jest tzw. mały park z ruinami zamku, masztalarnią oraz nieistniejącą już kaplicą-mauzoleum. Młodszą częścią jest tzw. duży park oddzielony od małego ulicą Parkową. Znajduje się w nim wieża Ischl i dawna bażanciarnia.

Roślinność parku

Unikatowe, stare drzewa zwożono nie tylko z terenów powiatu strzeleckiego, ale i z okręgu lublinieckiego. Przykładowo starą lipę z podwórza klasztoru z Jemielnicy musiało ciągnąć aż 16 wołów. Dzięki świetnym warunkom rośliny rosły w bardzo szybkim tempie, zadziwiającym samych ogrodników.

Do parku sprowadzono przede wszystkim rodzime drzewa liściaste z domieszką iglastych oraz niewielką liczbą aklimatyzowanych drzew egzotycznych jak tulipanowce amerykańskie, platany klonolistne i miłorząb. Oprócz tych gatunków w parku rosną trzystuletnie cisy, topole białe, czarne, daglezje, klony (m.in. srebrzysty, jawor), choiny kanadyjskie, dęby błotne i inne gatunki, sosny wejmutki, limby, magnolie, forsycje, lilaki pospolite, kasztanowce, czerwonolistne buki, lipy szerokolistne, rokitniki, jodły, graby i jesiony. Podmokłe tereny sprzyjają rozwojowi roślinności łęgowej.

W 2006 r. w parku wytyczono i oznakowano ścieżkę ekologiczno-edukacyjną „Szlak Hrabiego Renarda”.

Budowle i obiekty w parku

Tablica znajdująca się w parku upamiętniająca kaplicę-mauzoleum rodziny Renard. Za nią widoczny kościół Bożego Ciała
W parku powstało wiele budowli i innych obiektów, które w większości już nie istnieją. Należy do nich oranżeria, ananasarnia, bażanciarnia, neoklasycystyczna świątynia nawiązująca architektonicznie do starożytnej Grecji, wieża Ischl, kaplica-mauzoleum, szkółka leśna, ogródek owocowy, pomnik rzymskiej bogini obfitości Ceres. W niedalekiej odległości od zamku hrabia Renard planował wybudować zamek myśliwski inspirowany architekturą średniowiecza, ale zamiaru tego nie zrealizował.

Około roku 1837 dzięki inicjatywie żony Andrzeja Renarda – Eufemii rozpoczęto budowę kaplicy-mauzoleum według projektu Hermanna Friedricha Wäsemanna. W kaplicy odprawiano msze dla rodziny hrabiego i mieszkańców zamku, a podziemia były miejscem pochówku członków rodziny Renarda. W latach 60. XX w. decyzją władz mocno zniszczoną kaplicę zdecydowano rozebrać, a podziemia zasypać. Zwłoki rodziny zostały przeniesione na miejski cmentarz obok kościoła św. Barbary. W parku znajduje się natomiast grób zmarłego w 1940 r. właściciela zamku Wolfganga zu Castell-Castell.

Pomnik Ceres przedstawiał boginię trzymającą w lewej ręce róg obfitości, w prawej sierp, a u jej stóp leżał snopek zboża. Związana jest z nim legenda. Córka Alberta strzeleckiego, Elżbieta, poślubiła w 1359 r. Władysława Białego, Piasta kujawskiego. Po roku jednak księżniczka zmarła w tajemniczych okolicznościach. Z miłości do ojcowizny Elżbieta wróciła do zamku strzeleckiego jako duch. Chcąc ukoić zbłąkaną duszę księżniczki, żona Andrzeja Renarda – Eufemia poleciła zbudować jej pomnik. Ponieważ nie znała jej wizerunku, postanowiła nadać jej postać rzymskiej bogini Ceres. Posąg został umyślnie uszkodzony przez radzieckich żołnierzy, którzy dla zabawy do niego strzelali. Decyzją władz został w latach 60. XX w. rozebrany, ponieważ rzekomo miał przeszkadzać w obchodach Tysiąclecia Państwa Polskiego w parku.

Źródło: wikipedia.pl

Historia strzeleckiego parku sięga początków XIX w., kiedy to na zamku rezyduje hrabia Andrzej Maria Renard. Hrabia wysyła swego ogrodnika - Schmidta do Londynu, aby porobił plany i przeprowadził studia krajobrazowe tamtejszych parków.

Zakładanie parku rozpoczęto w 1832 r. Najpierw założono tzw. "mały park", na południe od ruin zamku. Ulica Parkowa odgradza go od obszaru dużo młodszego, zwanego "dużym parkiem".

Obok zamku znajduje się wzgórze (tzw. góra kasztanowa), powstała przy okazji tworzenia stawów. Ziemia z wybranych na stawy dołów utworzyła wzgórze. Setki robotników taczkami przewoziło ziemię, tworząc górę i stawy. Tzw. góra świątyni (współcześnie wzniesienie "trzech ławek"), powstała także w sposób sztuczny. Dziesiątki lat temu teren był tu równinny.

Drzewa wyciągano z korzeniami z okolicznych lasów (należących do majątku). Piękniejsze okazy transportowano nawet z lasów lublinieckich. Doskonałe warunki glebowe, ich pielęgnacja po zasadzeniu spowodowały, że większość tych drzew rośnie po dzień dzisiejszy. Obszar parku wynosi 62 ha. Całość prac, założenie alejek i zalesienie grup zagajnikowych zajęło ok. 25 - 30 lat.

W małym parku rośnie wiele zabytkowych drzew, np. czerwony buk, srebrny klon, wielkolistna lipa, cisy, tulipanowce, miłorząb, platany; a ponadto: sosny, dęby, klony, graby, biały buk, biała topola. W dużym parku spotykamy: kasztany, białe buki, wierzby, amerykańskie białe jodły i inne. Pośrodku stawu jest wyspa, gdzie stada dzikiego ptactwa znajdują swoje schronienie. Nieco dalej widzimy domek myśliwego (tzw. leśniczówka). Na "górze świątyni" przed laty stał pawilon w stylu greckim. Stąd obserwujemy rozległe łąki i grupy zagajników (tzw. remizy).

Dróżka środkowa - przedziela tę część parku na pół - wyróżnia się grupy drzew iglastych, które przecinają obszerne tereny łąkowe. Od roku 1887 przeprowadzano każdego roku znaczne przecinki drzewostanu, aby tworzyć miejsca pod nowe sadzonki drzew. O ogromie prac niech świadczy fakt, że rokrocznie sadzono od 8 do 10 tysięcy nowych krzaków oraz niezliczoną ilość drzew iglastych. W ten sposób wzbogacono park przez nowe gatunki w drzewostanie. Ścieżki i dróżki, co pewien czas były odnawiane.

Strzelecki Park i dziś stanowi osobliwość botaniczną, historyczną i turystyczną. Ma wiele wspaniałej urody i stanowi atrakcję miasta i Ziemi Strzeleckiej.

Źródło: strzelceopolskie.pl

Zaktualizowano 2 miesiące temu

Dane teleadresowe

Parkowa
47-100 Strzelce Opolskie
place
50.5058, 18.3043Skopiowano do schowka
N50º30'20.88", E18º18'15.48"Skopiowano do schowka

Cechy i udogodnienia

Parking
Miejsce/obiekt w pobliżu którego istnieje możliwość płatnego lub bezpłatnego zaparkowania samochodu.
Możliwość zwiedzania
Miejsce/obiekt, który jest udostępniany do zwiedzania.
Wstęp bezpłatny
Dostęp 24h/7
Obiekt publiczny, dostępny dla wszystkich 24 godziny na dobę 7 dni w tygodniu (np. pomnik w parku, przydrożny krzyż itp.).
Plac zabaw dla dzieci

Najbliższe atrakcje W najbliższej okolicy znajduje się wiele ciekawych atrakcji. Oto niektóre z nich.

Korzystając z tej strony akceptujesz, że w Twoim urządzeniu końcowym zostaną zainstalowane pliki cookies, które umożliwiają nam świadczenie usług. Brak zgody na pliki cookies oznacza, że pewne funkcjonalności strony mogą być niedostępne. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia. Więcej informacji znajdziesz w Polityce Cookies.