Kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Krasnobrodzie
A/230 z dnia 18.07.1978 i z 12.10.1979 (zespół klasztorny) oraz dec. z 20.11.1956 (sam kościół)
Kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Krasnobrodzie to niezwykle cenny zabytek architektury sakralnej i prawdziwa perła, którą oferuje nam województwo lubelskie. Ta historyczna budowla stanowi rzymskokatolicki kościół parafialny pochodzący z końca XVII wieku. Jest on integralną częścią rozległego, podominikańskiego zespołu klasztornego. Ten niezwykły obiekt sakralny przyciąga licznych pielgrzymów oraz pasjonatów historii, dla których miejscowość Krasnobród stanowi ważny punkt na turystycznej mapie regionu.
Historia powstania i architektura zewnętrzna
Proces wznoszenia tej monumentalnej świątyni trwał od 1690 do 1699 roku. Obiekt został wybudowany w wyrazistym stylu barokowym według autorskiego projektu Jana Michała Linka. Uroczysta konsekracja kościoła miała miejsce 12 sierpnia 1699 roku, a dokonał jej lwowski biskup ormiański, Stanisław Kotliński. Fundatorką tej pięknej budowli była sama królowa Maria Kazimiera Sobieska, znana powszechnie jako Marysieńka. Zdecydowała ona o powierzeniu administrowania obiektem miejscowemu zakonowi dominikanów. Władzę nad świątynią zakonnicy sprawowali aż do 1864 roku, kiedy to zostali usunięci przez władze carskie w ramach represji.
Świątynia jest solidną, murowaną z cegły budowlą, która została starannie otynkowana. Bryła kościoła ma charakter jednonawowy, a w bezpośrednim sąsiedztwie prezbiterium usytuowano dwie zakrystie oraz zabytkowy skarbiec. Zwieńczeniem nawy jest charakterystyczna, smukła wieżyczka przeznaczona na sygnaturkę. Na przestrzeni lat obiekt był modyfikowany. W latach 1767–1769 przeprowadzono gruntowną przebudowę frontonu, natomiast w 1778 roku, według nowatorskiego projektu Jana Mauchera, dobudowano przestronną kruchtę wraz ze zdobną bramą wejściową.
Bogate wyposażenie i ołtarze wewnętrzne
Wnętrze kościoła zachwyca niesamowitym bogactwem i artystycznym kunsztem. W centralnej nawie rozmieszczono aż 5 pięknie pozłacanych ołtarzy. Majestatyczny, drewniany ołtarz główny został precyzyjnie wykonany przez mistrza Jana Mauchera w latach 1774–1776. Pomiędzy jego smukłymi kolumnami wyeksponowano starannie wyrzeźbione postacie wybitnych świętych zakonników dominikańskich. Są to kolejno: święty Jacek, święty Dominik, święty Wincenty Ferreriusz oraz święty Tomasz z Akwinu. W samym sercu ołtarza, wyeksponowany na tle kopii słynnego wizerunku Matki Bożej Krasnobrodzkiej, znajduje się mały, ale niezwykle ważny, oryginalny cudowny obrazek. Górną część ołtarza zdobi osiemnastowieczne malowidło przedstawiające scenę nawiedzenia świętej Elżbiety przez Maryję. W przestrzeni nawy głównej usytuowano cztery drewniane ołtarze boczne, dedykowane Matce Bożej Częstochowskiej, świętemu Walentemu, Chrystusowi Ukrzyżowanemu oraz świętej Annie. Unikalnym zabytkiem jest również ołtarz soborowy, który według przekazów pochodzi najprawdopodobniej z prywatnej kaplicy króla Jana III Sobieskiego. Na przedniej ścianie nawy głównej umiejscowiono interesujące malowidło ukazujące adorację Trójcy Świętej i Matki Bożej. Do cennego wyposażenia należy także zabytkowa chrzcielnica z 1908 roku, osadzona na solidnej marmurowej podstawie. W 1998 roku wnętrze zyskało dodatkowy blask dzięki zainstalowaniu w oknach kolorowych witraży ilustrujących radosne i chwalebne tajemnice różańcowe.
Cechy zespołu klasztornego i otoczenie kościoła
Sama świątynia jest architektonicznie połączona z okazałym, osiemnastowiecznym budynkiem dawnego klasztoru, który liczy dwie kondygnacje i posiada wbudowaną dzwonnicę. Pomiędzy budynkami wytworzył się urokliwy, czworoboczny dziedziniec pełen zieleni. Na dawnym podwórzu przyklasztornym dumnie stoi zabytkowy, drewniany spichrz wybudowany w 1795 roku. Przed wejściem do klasztoru ustawiono dwie rzeźby wykonane z piaskowca w latach 1997–1998, przedstawiające Chrystusa Dobrego Pasterza oraz papieża Jana Pawła II. Z prawej strony kościoła zlokalizowany jest rozległy, zadrzewiony plac otoczony historycznym murem, który niegdyś pełnił funkcję cmentarza. Obecnie znajduje się na nim funkcjonalny ołtarz polowy, przy którym regularnie celebrowane są ważne uroczystości maryjne. Za kompleksem klasztornym rozpościera się gęsty las, w którym rozmieszczono stacje drogi krzyżowej, sprzyjające wyciszeniu i kontemplacji.
Zabytkowe kaplice w sąsiedztwie
Bezpośrednie otoczenie kościoła jest równie interesujące. Ze świątynią łączy się urokliwa, zabytkowa aleja obsadzona szpalerem kasztanów i brzóz. Prowadzi ona prosto do słynnej, drewnianej Kaplicy na Wodzie, pochodzącej z 1. połowy XIX wieku. Podczas spaceru tą zjawiskową aleją można podziwiać również inne, mniejsze obiekty sakralne o wyjątkowej architekturze:
- Kaplica świętego Onufrego – to unikalna murowana budowla, wzniesiona na oryginalnym planie liścia koniczyny w 1846 roku.
- Kaplica świętego Mikołaja i świętej Anny – urokliwa budowla wzniesiona z drewna, pochodząca z XIX stulecia.
- Kaplica świętego Antoniego – kolejny cenny drewniany obiekt sakralny o długiej historii, pochodzący również z XIX wieku.
To spójne połączenie barokowej świątyni, dawnych zabudowań zakonnych oraz leśnych kapliczek tworzy kompleks, który na stałe wpisał się w bogate dziedzictwo kulturowe regionu.
Harmonogram mszy w niedziele i święta
W niedziele i święta:
- 7.00 – pierwsza msza poranna.
- 9.00 – przedpołudniowe nabożeństwo.
- 10.30 – główna msza przedpołudniowa.
- 12.00 – nabożeństwo południowe.
- 17.00 – msza wieczorna, odprawiana w okresie jesienno-zimowym (od października do marca).
- 18.00 – msza wieczorna, odprawiana w okresie wiosenno-letnim (od kwietnia do września).
W dni robocze:
- 7.00 – pierwsza liturgia poranna.
- 7.30 – dodatkowa msza poranna (nie jest odprawiana w soboty oraz w okresie wakacji).
- 17.00 – nabożeństwo wieczorne w sezonie od października do marca.
- 18.00 – nabożeństwo wieczorne w sezonie od kwietnia do września.
W soboty:
- 7.00 – stała msza poranna.
- 8.00 – druga msza poranna (z wyjątkiem okresu wakacyjnego).
- 17.00 – msza wieczorna w miesiącach od października do marca.
- 18.00 – msza wieczorna w miesiącach od kwietnia do września.
W miesiącach letnich (w lipcu oraz sierpniu):
- 7.00 – liturgia poranna.
- 18.00 – liturgia wieczorna.
Źródło: wikipedia.pl; krasnobrod-sanktuarium.pl


