Wieża ratuszowa w Olsztynie
1702 z 13.10.1989









Wieża ratuszowa w Olsztynie to jeden z najbardziej reprezentacyjnych obiektów w mieście. Monumentalna bryła w stylu neorenesansowym od 1915 roku pełni funkcję siedziby władz miejskich. Dziś w murach ratusza mieści się Urząd Miasta, Urząd Stanu Cywilnego oraz gabinet prezydenta Olsztyna. Budynek znajduje się w samym sercu Śródmieścia, przy placu Jana Pawła II, a jego wieża to również popularna atrakcja turystyczna.
Historia budowy ratusza
Nowy Ratusz powstał w miejscu rozebranego w 1806 roku kościoła św. Krzyża i przylegającego do niego cmentarza. Projekt przygotował architekt miejski Max Boldt, a realizacją kierował jego następca Paul Chrystian Zeroch. Prace budowlane trwały w latach 1912–1915, a ostateczny kształt gmach uzyskał po dobudowaniu południowo-zachodniego skrzydła w latach 20. XX wieku.
Nowy Ratusz zastąpił starą siedzibę władz miejskich, która okazała się niewystarczająca dla szybko rozwijającego się Olsztyna. Nowoczesny obiekt wyróżniał się nie tylko wielkością, ale także dekoracyjnością i symbolicznymi detalami architektonicznymi.
Architektoniczne detale i symbolika
Gmach ratusza składa się z trzech masywnych, czterokondygnacyjnych skrzydeł z wysokimi poddaszami. Szczyty budynku zwieńczono wolutowymi spływami, a centralnym punktem założenia jest wieża z galeryjką i zegarem, przykryta kopulastym hełmem z podwójną latarnią i iglicą.
Frontowe wejście ozdobiono bogato rzeźbionym portalem zakończonym herbem Olsztyna. Nad portalem znajduje się taras z balustradą. Fasada od ul. 1 Maja – najdłuższa część budynku – przyciąga wzrok dekoracjami i symbolicznymi przedstawieniami.
Między oknami sali sesyjnej umieszczono pięć posągów uosabiających cnoty obywatelskie: Sprawiedliwość, Mądrość, Piękno, Siłę i Pilność. Na wykuszach widać postacie symbolizujące cztery żywioły. Wejście do dawnego mieszkania nadburmistrza zdobią trzy rzeźby: urzędnika miejskiego, symbol rodziny oraz ciepła domowego. Motywy militarne usunięto w 1975 roku, zastępując je ozdobnymi płytami miedzianymi.
Zwiedzanie wieży ratuszowej
Wieża ratuszowa udostępniana jest do zwiedzania tylko w ramach spacjalnych dni jak np. Noc Muzeów itp. Wówczas można zazwyczaj bezpłątnie wspiąć się na 63-metrową wieżę i podziwiać malowniczą panoramę Olsztyna. To niezwykła okazja, by zobaczyć miasto z innej perspektywy – od zabytkowej starówki, przez jeziora i parki, aż po nowoczesne dzielnice.
Hejnał z wieży i funkcje użytkowe
Od 2009 roku codziennie w południe oraz w Sylwestra o północy z wieży ratuszowej grany jest hejnał miasta „O Warmio moja miła”, wykonywany przez trębacza Daniela Rupińskiego. To nie tylko tradycja, ale również element budujący lokalną tożsamość i łączący mieszkańców z ich historią.
Podsumowanie
Wieża ratuszowa w Olsztynie to nie tylko siedziba urzędu i centrum lokalnej administracji, ale także jeden z najcenniejszych zabytków miasta. Łączy w sobie kunszt neorenesansowej architektury, bogatą symbolikę i wyjątkową panoramę dostępną dla każdego. Zwiedzanie wnętrz i wejście na taras widokowy, są jednak możliwe tylko w wybrane dni w roku.