Zespół staromiejski Paczkowa ze średniowiecznym systemem fortyfikacji
743/R 183/49, 37/49
















Stare Miasto w Paczkowie to jeden z najlepiej zachowanych średniowiecznych zespołów urbanistycznych w Polsce. Dzięki wyjątkowym murom obronnym i unikalnemu układowi przestrzennemu, w 2012 roku zespół staromiejski wraz z fortyfikacjami został wpisany na listę Pomników Historii. To niezwykłe wyróżnienie potwierdza wartość kulturową i historyczną tego miejsca, które od wieków zachwyca turystów oraz badaczy dziejów.
Historia Paczkowa
Paczków został założony w 1254 roku przez biskupa wrocławskiego Tomasza I Koźlowarogiego na prawie flamandzkim. Od samego początku pełnił funkcję ważnego ośrodka granicznego księstwa biskupiego nyskiego. W XIV wieku, z inicjatywy biskupa Przecława z Pogorzeli, miasto otoczono potężnymi murami obronnymi z kamienia i cegły. To właśnie dzięki nim Paczków zyskał przydomek „Polskie Carcassonne”.
Na przestrzeni wieków miasto wielokrotnie przechodziło pod panowanie Czech, Austrii, Prus i Polski, doświadczając zarówno okresów rozwoju, jak i klęsk – najazdów, pożarów i powodzi. Pomimo trudnych dziejów, zachowany średniowieczny układ urbanistyczny oraz system fortyfikacji sprawiły, że Paczków pozostaje unikatowym przykładem średniowiecznej twierdzy miejskiej.
Układ urbanistyczny i zabytki
Plan Starego Miasta w Paczkowie opiera się na regularnej siatce ulic przecinających się pod kątem prostym, z centralnym rynkiem i ratuszem. Zabudowę stanowią kamienice mieszczańskie, w większości pochodzące z XVIII i XIX wieku, choć można tu spotkać także starsze obiekty z elementami renesansowymi i dekoracjami w technice sgraffito.
Jednym z najważniejszych zabytków Paczkowa jest inkastelowany kościół św. Jana Ewangelisty – gotycka świątynia obronna o imponującej wieży i cennych sklepieniach sieciowych. Unikalne przystosowanie kościoła do funkcji militarnej czyni go jednym z najciekawszych przykładów architektury obronnej w Europie.
Średniowieczne mury obronne
Najbardziej charakterystycznym elementem Starego Miasta są mury obronne. Ich obwód liczy około 1200 metrów, a system umocnień tworzą kurtyny murów, 24 baszty (zachowało się 19) oraz bramy miejskie: Nyska, Kłodzka, Ząbkowicka i Wrocławska. Dzięki pracom konserwatorskim prowadzonym już od XIX wieku, obwarowania Paczkowa należą dziś do najlepiej zachowanych w Polsce.
Paczków jako Pomnik Historii
22 października 2012 roku Prezydent RP uznał Stare Miasto i system fortyfikacji Paczkowa za Pomnik Historii. To wyróżnienie stawia Paczków w gronie najcenniejszych zabytków w kraju i podkreśla jego wyjątkowe znaczenie w dziejach urbanistyki i architektury obronnej.
Dlaczego warto odwiedzić Paczków
Spacer po Starym Mieście w Paczkowie to podróż w czasie do epoki średniowiecza. Malownicze kamienice, monumentalny kościół i potężne mury obronne tworzą niepowtarzalny klimat, który zachwyca turystów z całej Polski i Europy. To miejsce, gdzie historia jest wciąż żywa, a każda ulica i budowla opowiada swoją własną opowieść.