Stara sztolnia pod Grabowcem
Stara sztolnia pod Grabowcem to jedno z tych miejsc w Karkonoszach, które idealnie łączy w sobie historię dawnego zagospodarowania turystycznego z nutą tajemnicy okresu II wojny światowej. Obiekt ten, choć niewielki i ukryty w lesie, przyciąga poszukiwaczy przygód oraz miłośników lokalnych ciekawostek. Znajduje się on na północnym zboczu góry Grabowiec, w bliskim sąsiedztwie popularnych szlaków turystycznych, a jednak łatwo go przeoczyć, jeśli nie wie się, gdzie szukać. Sztolnia ta nie jest typowym wyrobiskiem górniczym poszukującym kruszców, lecz inżynieryjnym dziełem mającym na celu zapewnienie bytu turystom odwiedzającym te strony ponad sto lat temu.
Historia i przeznaczenie obiektu
Powstanie sztolni ściśle wiąże się z historią nieistniejącego już obiektu, jakim są dziś ruiny schroniska Bergfrieden-Baude pod Grabowcem. Gdy na początku XX wieku budowano ten okazały obiekt w stylu tyrolskim, konieczne było zapewnienie mu stałego dostępu do bieżącej, czystej wody. W tym celu wykuto w litej skale granitowej korytarz, który miał pełnić funkcję ujęcia wody. Sztolnia ma postać chodnika o długości około 30 metrów. Jest to surowy, skalny tunel, który kończy się betonowym basenem (studnią). Zbiornik ten do dziś wypełniony jest krystalicznie czystą wodą, co świadczy o kunszcie dawnych budowniczych i doskonałym wyborze miejsca ujęcia.
Legendy o ukrytych depozytach
Jak wiele podziemnych obiektów na terenie Karkonoszy, tak i ta sztolnia owiana jest legendami związanymi z końcem II wojny światowej. Miejscowe podania głoszą, że w pobliskim schronisku pod koniec wojny stacjonowały formacje SS. Wraz z nadejściem frontu, Niemcy mieli rzekomo ukryć w okolicy cenne depozyty, a sztolnia – jako gotowy i solidny obiekt – wydawała się idealnym miejscem na schowek. Historie te były na tyle żywe, że w latach 80. XX wieku zainteresowało się nimi wojsko. Przeprowadzono oficjalne poszukiwania, które jednak nie przyniosły żadnych rezultatów, a skarbów nie odnaleziono. Mimo to, aura tajemnicy wciąż unosi się nad tym miejscem, rozpalając wyobraźnię eksploratorów.
Lokalizacja i dostępność
Dojście do sztolni jest stosunkowo proste dla wprawnego turysty. Znajduje się ona przy leśnej drodze, pomiędzy dwoma ważnymi punktami orientacyjnymi: ruinami dawnego schroniska a zabytkową budowlą, którą jest kaplica św. Anny na Grabowcu. Najłatwiej trafić tu, wędrując niebieskim szlakiem turystycznym z miejscowości Miłków. Obiekt jest ogólnodostępny i można do niego wejść, jednak ze względu na panujące wewnątrz ciemności, niezbędne jest posiadanie latarki. Należy również zachować ostrożność, szczególnie przy końcowym basenie z wodą, który ma głębokość około 3 metrów. Zwiedzanie tego miejsca to doskonałe urozmaicenie wycieczki z pobliskiej miejscowości Sosnówka, pozwalające dotknąć historii regionu ukrytej w leśnym gąszczu.
Sztolnia przy drodze pomiędzy kaplicą pw. św. Anny, a ruinami dawnego schroniska Bergfrieden-Baude. Została wykuta, aby służyć za ujęcie wody dla wspomnianeggo schroniska. Ma postać długiego na ok. 30 metrów korytarza, na końcu którego znajduje się betonowy basen wypełniony krystalicznie czystą wodą.
Najkrótsza trasa do starej sztolni pod Grabowcem
Jeśli planujemy szybką wycieczkę do starej sztolni pod szczytem Grabowiec, najlepszą opcją jest rozpoczęcie wędrówki z okolic Ośrodka Wypoczynkowego "Lubuszanin" w Sosnówce. Warto jednak pamiętać, że miejsca parkingowe na terenie ośrodka są przeznaczone głównie dla gości, dlatego przed przyjazdem najlepiej zadzwonić i zapytać o możliwość pozostawienia samochodu. Z tego punktu ruszamy początkowo żółtym szlakiem, by przy kaplicy św. Anny zmienić kolor na niebieski, który doprowadzi nas bezpośrednio w rejon sztolni. Cała trasa liczy około 1 km, a jej pokonanie w tym górskim terenie zajmuje zazwyczaj około 20 minut spokojnego marszu. Jest to idealny wariant dla osób, które chcą sprawnie dotrzeć do celu, omijając dłuższe podejścia.
