Ruiny Pałacu we Włodowicach

Nr w rejestrze zabytków:
791/67 z 17.06.1967
Data powstania obiektu: XVII w.

Zanim powstała we Włodowicach murowana budowla, pierwotnie stał tutaj drewniany dwór, należący do Firlejów. Jego los przypieczętowany został podczas potopu szwedzkiego, kiedy to został spalony. Na jego miejscu kasztelan krakowski, Stanisław Warszycki wzniósł - w drugiej połowie XVII w. - murowany pałac z kamienia i cegły, będący jednopiętrową budowlą w stylu baroku, nakrytą łamanym dachem. Warszycki nabył tutejszy majątek obejmujący m.in. Włodowice i Ogrodzieniec w 1669 roku, a budowa pałacu rozpoczęta została pomiędzy latami 1669 a 1681. Kilka pokoi, w bogato urządzonych ongiś wnętrzach, nosiło nazwę królewskich, co było pamiątką odwiedzin monarchów. 26 lipca 1683 roku gościł tutaj Jan III Sobieski, zaś 12 marca 1734 w rezydencji zatrzymał się nowo koronowany August III Sas, w drodze do Częstochowy. Po Warszyckich pałac należał do Męcińskich, a potem do Szembeków. W roku 1870 panem tutejszych włości stał się Michał Poleski, który urządził tu bibliotekę liczącą przeszło 10 tysięcy książek i innych dokumentów, a także zgromadził kolekcję minerałów i okazów flory. Założył on również we Włodowicach prywatną, wyższą szkołę ogrodniczą oraz laboratorium fizyczne i chemiczne. Dzięki Michałowi Poleskiemu miejscowość zyskała miano Aten Olkuskich. O wartości zgromadzonych eksponatów świadczyć może fakt, iż przybywali tu licznie uczeni z różnych krajów. Okrutny okazał się dla pałacu wiek XX. Rezydencja dwukrotnie padała ofiarą pożarów - w latach 1931 i 1956. Czasy komunizmu również przyczyniły się do dewastacji, zwłaszcza pałacowych oficyn. Zrujnowaną budowlę w latach 60-tych uznano za zabytek, jednak dwie dekady później, u schyłku istnienia PRL, skreślono ją z tego rejestru.

Źródło: slaskie.travel

Historia pałacu to przede wszystkim historia Stanisława Warszyckiego, człowieka niezwykle barwnego, niejednoznacznego, przez jednym uważanego za wielkiego chrześcijanina broniącego zaciekle Jasnej Góry i fundującego kolejne kościoły, przez drugich za ucieleśnienie diabła, o którym do tej pory krążą legendy. Z pewnością był to człowiek niezwykle zamożny, pełniący ważne funkcje państwowe (m.in. marszałek trybunału koronnego, senator i wojewoda mazowiecki (1630–1651), starosta piotrkowski, kasztelan krakowski od 1651 r., miecznik łęczycki i wojewoda sandomierski), zaangażowany w obronę Jasnej Góry, który w czasie potopu szwedzkiego stworzył jedyną w pełni ufortyfikowaną wieś – Danków, której nie byli w stanie zdobyć nawet Szwedzi. W swoich licznych posiadłościach gościł same znakomitości, w tym koronowane głowy. Nie inaczej było we Włodowicach, które odwiedził m.in. król Jan III Sobieski i August III Sas w XVII i XVIII w.

Ważnym wydarzeniem w historii nie tylko włodowickiego pałacu, ale również całego miasta, było jego przejście w 1831 r. w ręce Poleskich. Jeden z tego rodu – Michał Poleski, powstaniec styczniowy i więzień X pawilonu warszawskiej cytadeli – doprowadził bowiem miasto do czasów świetności, głównie kulturalnej i naukowej. Mówiono o nim nawet wówczas Ateny Okulskie. W starym włodowickim dworze Michał Poleski założył bowiem prywatną szkołę agronomiczną, a przy niej na własny koszt urządził laboratorium chemiczne i fizyczne. W tzw. królewskich pokojach stworzył bibliotekę, która liczyła ponad 10 tys. tomów, archiwum starych i cennych akt oraz dokumentów po dawnych dziedzicach Włodowic, czyli Bonarach, Firlejach, Warszyckich i Męcińskich. W czasie I wojny światowej Michał Polski przeniósł się do Warszawy i tam zmarł w 1917 r. Pochowany jest cmentarzu powązkowskim.

Wiek XX w historii pałacu zapisał się tragicznymi dla niego w skutkach pożarami, które sprawiły, iż ten piękny niegdyś budynek popadł w całkowitą ruinę. Mimo to jednak stanowi świadectwo historii Włodowic, wart jest więc zobaczenia.

Źródło: peuk.fiiz.pl

Zaktualizowano wczoraj

Dane teleadresowe

Krakowska
42-421 Włodowice
place
50.5496091, 19.4547057Skopiowano do schowka
N50º32'58.593", E19º27'16.941"Skopiowano do schowka

Cechy i udogodnienia

Ruina/pozostałości
Miejsce/obiekt znajdujące się obecnie w stanie ruiny lub z którego pozostały jedynie niewielkie ślady świadczące o jego dawnym istnieniu.
Możliwość zwiedzania
Miejsce/obiekt, który jest udostępniany do zwiedzania.
Wstęp bezpłatny
Dostęp 24h/7
Obiekt publiczny, dostępny dla wszystkich 24 godziny na dobę 7 dni w tygodniu (np. pomnik w parku, przydrożny krzyż itp.).

Najbliższe atrakcje W najbliższej okolicy znajduje się wiele ciekawych atrakcji. Oto niektóre z nich.

Korzystając z tej strony akceptujesz, że w Twoim urządzeniu końcowym zostaną zainstalowane pliki cookies, które umożliwiają nam świadczenie usług. Brak zgody na pliki cookies oznacza, że pewne funkcjonalności strony mogą być niedostępne. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia. Więcej informacji znajdziesz w Polityce Cookies.