Arboretum w Miłkowie

Arboretum w Miłkowie (łac. arbor – drzewo), szerzej znane jako Arboretum Leśnego Banku Genów Kostrzyca, to wyjątkowy w skali kraju ogród dendrologiczny. Znajduje się on w malowniczej miejscowości Miłków. Terytorialnie obszar ten obejmuje województwo dolnośląskie. Obiekt, usytuowany u stóp najwyższego pasma Sudetów, jakim są Karkonosze, stanowi nie tylko wielką atrakcję turystyczną, ale przede wszystkim niezwykle ważny ośrodek Lasów Państwowych o charakterze naukowo-badawczym i edukacyjnym.

Historia i idea tworzenia ogrodów dendrologicznych

Kolekcjonowanie różnorodnych gatunków roślin jest tak stare jak sama cywilizacja ludzka. Najstarsze ogrody powstawały już w starożytnych Indiach i Chinach, zazwyczaj wokół świętych miejsc kultu. W ujęciu encyklopedycznym arboretum to wydzielony obszar, którego głównym celem jest ukazywanie naturalnego piękna oraz różnorodności roślin drzewiastych. Za ojca pierwszego profesjonalnego ogrodu botanicznego uznaje się powszechnie Teofrasta, ucznia Arystotelesa, który w starożytności rozpoczął gromadzenie roślin w celach stricte poznawczych.

W Polsce ta piękna tradycja również ma swoje bogate korzenie. Pierwsze cenne kolekcje drzew zgromadzono wokół historycznego Zamku Królewskiego w Warszawie. Później powstawały znane ogrody botaniczne, w tym ten najstarszy założony w 1783 roku, w Krakowie przy Uniwersytecie Jagiellońskim. Kolejne inicjatywy miały miejsce na początku dziewiętnastego wieku w takich miastach jak Wrocław, a ostatecznie pierwsze, w pełni wyspecjalizowane arboretum w Polsce założono w 1826 roku w Kórniku niedaleko Poznania.

Funkcje i kolekcje żywego banku genów w Kostrzycy

Współczesne arboretum, usytuowane w bliskim sąsiedztwie popularnego kurortu, którym jest Karpacz, zajmuje rozległą powierzchnię blisko piętnastu hektarów. Obiekt harmonijnie otacza główną siedzibę LBG Kostrzyca. Pełni on niezastąpiononą rolę żywego banku genów, chroniąc w sposób czynny (ex situ) cenne, ginące i zagrożone gatunki. Zgromadzono tu imponującą liczbę około 5000 żywych okazów, które reprezentują ponad 700 różnorodnych gatunków, podgatunków i rzadkich odmian flory.

Główne funkcje tego urokliwego ogrodu to:

• Bezpieczne gromadzenie roślin i zakładanie naturalnych archiwów klonów.
• Edukacja przyrodnicza społeczeństwa z wykorzystaniem profesjonalnych ścieżek dydaktycznych.
• Prowadzenie specjalistycznych badań procesów zachodzących w przyrodzie.
• Zapewnienie cichego i spokojnego miejsca do rekreacji dla wszystkich odwiedzających.

Atrakcje botaniczne udostępnione do zwiedzania

Teren arboretum jest w pełni otwarty dla turystów i, co bardzo ważne, wstęp na jego obszar jest całkowicie bezpłatny. Spacerując zadbanymi alejkami, można podziwiać przeważające w kolekcji ciekawe odmiany drzew iglastych oraz bogaty zbiór drzew liściastych i krzewów ozdobnych. Zdecydowanie warto zobaczyć wydzielone alpinarium, w którym zgromadzono unikalne, miejscowe rośliny górskie, a także bardzo pouczający zielnik z tradycyjnymi ziołami leczniczymi.

Całość krajobrazu przepięknie uzupełniają liczne byliny oraz spektakularna kolekcja kwitnących rododendronów, która robi największe wrażenie w okresie wiosennym. Wśród najciekawszych gatunków na uwagę zasługują między innymi miłorząb, perukowiec, klon japoński oraz ozdobna szałwia. Ogród dendrologiczny zachwyca jednak o każdej porze roku, dlatego jego zwiedzania na pewno nie powinien pominąć żaden prawdziwy miłośnik dzikiej przyrody.