Willa Izyhali w Konstancinie-Jeziornie
912 A z 9.08.1977
Willa Izyhali w Konstancinie-Jeziornie to niezwykle reprezentacyjna, zabytkowa rezydencja okresu międzywojennego, która wzbogaca dziedzictwo architektoniczne regionu, jakim jest województwo mazowieckie. Ten okazały budynek został wzniesiony w latach 1926–1927, w czasie gdy podstołeczne uzdrowisko przeżywało rozkwit nowoczesnej zabudowy letniskowej i rezydencjonalnej. Dziś obiekt stanowi ważny element krajobrazu kulturowego, z którego słynie Konstancin-Jeziorna, przyciągając wzrok miłośników dawnej architektury dworsko-pałacowej oraz kunsztownej sztuki ogrodowej. Usytuowana w zielonej części uzdrowiska niedaleko Parku Zdrojowego posiadłość do dziś zachwyca swoją szlachetną formą oraz starannie skomponowanym otoczeniem z 1 poł. XX wieku.
Historia powstania i pochodzenie nazwy rezydencji
Inicjatorem budowy tej efektownej siedziby był Władysław Paschalski, zamożny przemysłowiec pochodzący z metropolii, jaką jest Warszawa. Co ciekawe, inwestor był już wcześniej właścicielem sąsiadującej z nową posesją willi „Muszka”, co świadczy o jego silnym przywiązaniu do podwarszawskiego letniska oraz chęci stworzenia w tym miejscu rodzinnej enklawy wypoczynkowej. Prace budowlane prowadzono w latach 1926–1927 według przemyślanego projektu architektonicznego autorstwa Tadeusza Sobockiego.
Z powstaniem rezydencji wiąże się również bardzo osobista historia jej nazwy. Określenie „Izyhali” jest bezpośrednim połączeniem imion 2 córek fundatora – Izy oraz Haliny. Tego rodzaju sentymentalne nazewnictwo było niezwykle popularne wśród właścicieli konstancińskich posiadłości w XIX i XX wieku, nadając poszczególnym domom indywidualny, rodzinny charakter oraz utrwalając pamięć o ich pierwotnych fundatorach.
Zabytkowy ogród zaprojektowany przez Stefana Rogowicza
Nieodłącznym dopełnieniem architektury rezydencji jest otaczający ją rozległy, starannie zakomponowany ogród. Założenie zieleni powstało w 1927 roku, czyli równolegle z zakończeniem głównych prac budowlanych przy samej willi, dzięki czemu budynek i jego otoczenie od początku tworzyły spójną całość przestrzenną.
Projekt ogrodu opracował wybitny polski architekt krajobrazu i planista zieleni Stefan Rogowicz. Jego koncepcja zakładała harmonijne wpisanie reprezentacyjnej bryły domu w naturalny, zadrzewiony krajobraz uzdrowiska, zapewniając mieszkańcom prywatność, ciszę oraz malownicze osie widokowe na frontową część posiadłości.
Burzliwe losy w XX wieku i przebudowa z 1975 roku
W kolejnych dekadach XX wieku losy nieruchomości odzwierciedlały burzliwą historię całego kraju i regionu. Kalendarium najważniejszych wydarzeń oraz zmian funkcji budynku obejmuje następujące etapy:
- W okresie II wojny światowej zabytkowy budynek został zajęty na cele wojskowe i administracyjne okupanta – mieściło się w nim wówczas Waffenkomando.
- Po zakończeniu działań wojennych, po 1945 roku, dawna rezydencja zmieniła swoje przeznaczenie na oświatowe i opiekuńcze, pełniąc przez wiele lat funkcję przedszkola.
- W 1975 roku przeprowadzono istotną przebudowę obiektu, w ramach której od strony południowej dostawiono półokrągły ryzalit, modyfikujący pierwotny zarys elewacji.
Obecnie historyczna willa znajduje się w prywatnych rękach, pozostając cennym świadectwem międzywojennej kultury budowlanej oraz architektury rezydencjonalnej podwarszawskiego kurortu.
Architektura neobarokowa i kompozycja bryły
Pod względem stylistycznym obiekt reprezentuje nurt neobarokowy, nawiązujący do tradycji polskich dworów i pałaców z XVIII wieku. Takie rozwiązanie architektoniczne doskonale wpisywało się w popularny w okresie międzywojennym styl dworkowy, który podkreślał rodzime tradycje budowlane oraz reprezentacyjny status właścicieli.
Jest to murowany, 2-kondygnacyjny budynek przykryty efektownym dachem mansardowym urozmaiconym licznymi facjatami doświetlającymi poddasze. Do najbardziej charakterystycznych cech konstrukcyjnych oraz kompozycyjnych willi należą:
- Zwarta, a zarazem malowniczo rozczłonkowana bryła budynku, urozmaicona wydatnymi ryzalitami oraz przestronnymi tarasami.
- Reprezentacyjna elewacja frontowa skierowana na południe, która nadaje budynkowi pałacowego rozmachu i doskonałego nasłonecznienia.
- Szeroki taras poprzedzający fasadę południową, wzbogacony o elegancki, półkolisty portyk kolumnowy wspierający górną partię wejścia.
- Harmonijny podział kondygnacji oraz klasyczne proporcje stolarki okiennej, podkreślające szlachetny, neobarokowy wyraz całej rezydencji.
Dzięki połączeniu przemyślanej architektury Tadeusza Sobockiego oraz kunsztu ogrodowego Stefana Rogowicza, rezydencja ta pozostaje wyjątkowym zabytkiem sztuki budowlanej z 1 poł. XX wieku, który warto poznać podczas odkrywania historycznej zabudowy uzdrowiska.
Źródło: konstancinjeziorna.pl
Inne obiekty znajdujące się w:
Uzdrowisko Konstancin-Jeziorna
- Amfiteatr w Parku Zdrojowym w Konstancinie-Jeziornie
- Centrum Terapii Narządu Ruchu. Biały Dom
- Hotel Uzdrowiskowy Konstancja w Konstancinie-Jeziornie
- Park Zdrojowy w Konstancinie-Jeziornie
- Szlak pieszy czarny w Konstancinie-Jeziornie
- Szlak pieszy zielony w Konstancinie-Jeziornie
- Szlak pieszy żółty w Konstancinie-Jeziornie
- Szlaki spacerowe Stefana Żeromskiego w Konstancinie-Jeziornie
- Szpital Rehabilitacyjny - Uzdrowisko Konstancin-Zdrój
- Tężnia solankowa w Konstancinie-Jeziornie
- Willa „Anna” w Konstancinie-Jeziornie
- Willa Izyhali w Konstancinie-Jeziornie
- Willa Julia w Konstancinie-Jeziornie
- Willa Natemi w Konstancinie-Jeziornie
- Willa Pod Dębem w Konstancinie-Jeziornie
- Willa Szwajcarka w Konstancinie-Jeziornie


