Rudawy Janowickie
Rudawy Janowickie (niem. Landeshuter Kamm) to pasmo górskie o wyjątkowych walorach krajobrazowych, położone w południowo-zachodniej Polsce, na terenie, który obejmuje województwo dolnośląskie. Stanowią one wschodnią część Sudetów Zachodnich, zajmując powierzchnię blisko 90 km². Obszar ten, znany do 1947 roku jako Góry Łomnickie, przyciąga turystów niezwykłą rzeźbą terenu, bogatą historią górniczą oraz tajemniczymi ruinami.
Położenie i granice geograficzne
Pasmo to posiada wyraźnie zarysowane granice naturalne. Od północy oddzielone jest od Gór Kaczawskich malowniczą, przełomową doliną rzeki Bóbr. Na zachodzie sąsiaduje z Kotliną Jeleniogórską, natomiast od wschodu graniczy z Kotliną Kamiennogórską. Południową granicę wyznacza Przełęcz Kowarską, która oddziela Rudawy od Lasockiego Grzbietu w Karkonoszach. Główny grzbiet gór rozciąga się z południowego zachodu na północny wschód, wysyłając liczne boczne ramiona w różnych kierunkach.
Rzeźba terenu i najwyższe szczyty
Charakterystyczną cechą tego regionu jest występowanie licznych formacji skalnych, które tworzą fantazyjne kształty i całe skalne miasteczka. Najwyższym szczytem pasma jest Skalnik (945 m n.p.m.), a jego wierzchołek Ostra Mała stanowi doskonały punkt widokowy. W północno-zachodniej części pasma wyróżniają się Góry Sokole, ze znanymi szczytami takimi jak Sokolik oraz Krzyżna Góra. Inną ważną kulminacją jest Lwia Góra, w masywie której znajdują się imponujące Starościńskie Skały, tworzące labirynt skalny.
Budowa geologiczna i surowce
Złożona budowa geologiczna Rudaw Janowickich miała kluczowy wpływ na rozwój gospodarczy regionu. Zachodnia część pasma, w tym Góry Sokole, zbudowana jest z granitu karkonoskiego. Część środkowa to wschodnia osłona granitu, składająca się ze skał metamorficznych, takich jak gnejsy, amfibolity czy łupki łyszczykowe. Taka różnorodność sprzyjała występowaniu bogatych złóż minerałów. Przez wieki wydobywano tu miedź, arsen, żelazo, a nawet złoto i uran. Pamiątką po dawnych kopalniach pirytu są słynne Kolorowe Jeziorka w okolicach wsi Wieściszowice, które mienią się barwami purpury, błękitu i zieleni.
Przyroda i formy ochrony
Walory przyrodnicze tego terenu zostały objęte ochroną. Znaczna część pasma oraz fragmenty Gór Kaczawskich wchodzą w skład obszaru chronionego, jakim jest Rudawski Park Krajobrazowy. Zbocza gór porastają lasy świerkowe z domieszką buka, dębu, jaworu i brzozy, tworząc idealne warunki dla wielu gatunków roślin i zwierząt.
Atrakcje turystyczne i zabytki
Region oferuje wiele atrakcji dla miłośników historii i architektury. Wśród lasów ukryte są ruiny średniowiecznych warowni, z których najbardziej znany jest Zamek Bolczów, wkomponowany w naturalne bloki skalne. U podnóża Krzyżnej Góry w Górach Sokolich warto odwiedzić zabytkowe Schronisko Szwajcarka. Wybudowane w 1823 roku w stylu tyrolskim, jest najstarszym budynkiem tego typu w Sudetach i stanowi ważny węzeł szlaków turystycznych.
Aktywność i rekreacja
Rudawy Janowickie to doskonałe miejsce do uprawiania różnych form aktywności. Góry Sokole są jednym z najważniejszych w Polsce centrów wspinaczki skałkowej. Liczne szlaki piesze i rowerowe (w tym Stary Trakt Kamiennogórski) zachęcają do wycieczek. Zimą tereny te przyciągają narciarzy biegowych i turowych. W pobliżu znajduje się także Jezioro Bukówka, jeden z większych zbiorników wodnych w Sudetach.
Ważniejsze miejscowości
U podnóża gór leży wiele urokliwych miejscowości, które mogą stanowić bazę wypadową w góry. Należą do nich między innymi: Janowice Wielkie, historyczne miasto Kowary, a także wsie słynące z pałaców i parków: Karpniki, Wojanów, Łomnica, Bukowiec czy Mysłakowice. Inne miejscowości w rejonie to Ciechanowice, Czarnów, Strużnica oraz Bobrów. Ważnymi ośrodkami miejskimi w sąsiedztwie są Jelenia Góra i Kamienna Góra.
Mapa z najpopularniejszymi atrakcjami w Rudawach Janowickich
Kolorowe Jeziorka w Rudawach Janowickich
WieściszowiceOstra Mała w Rudawach Janowickich
CzarnówPałac w Ciechanowicach
CiechanowicePrzełęcz Kowarska (727 m n.p.m.)
KowaryPunkt widokowy pod Rudnikiem
KowaryRudawski Park Krajobrazowy
StrużnicaRudnik (853 m n.p.m.)
KowarySkalnik (945 m n.p.m.)
CzarnówStarościńskie Skały
StrużnicaTunel pod Przełęczą Kowarską
KowaryWielka Kopa (871 m n.p.m.)
RędzinyZamek Bolczów
Janowice WielkieDo obiektu przynależą:
- Kolorowe Jeziorka w Rudawach Janowickich
- Ostra Mała w Rudawach Janowickich
- Pałac w Ciechanowicach
- Przełęcz Kowarska (727 m n.p.m.)
- Punkt widokowy pod Rudnikiem
- Rudawski Park Krajobrazowy
- Rudnik (853 m n.p.m.)
- Skalnik (945 m n.p.m.)
- Starościńskie Skały
- Tunel pod Przełęczą Kowarską
- Wielka Kopa (871 m n.p.m.)
- Zamek Bolczów


