Kotlina Jeleniogórska

Kotlina Jeleniogórska (niem. Hirschberger Tal) to rozległe i malownicze obniżenie śródgórskie, położone w południowo-zachodniej Polsce, na terenie, który obejmuje województwo dolnośląskie. Ten niezwykły mezoregion fizycznogeograficzny, będący częścią Sudetów Zachodnich, zajmuje powierzchnię 273 km². Jego granice wyznaczają potężne pasma górskie: od południa majestatyczne Karkonosze, od wschodu tajemnicze Rudawy Janowickie, od północy Góry Kaczawskie, a od zachodu Góry Izerskie wraz z Pogórzem Izerskim.

Klimat i rzeźba terenu sprawiają, że jest to obszar o wybitnych walorach krajobrazowych. Południowa granica kotliny jest bardzo wyraźna i przebiega wzdłuż gwałtownego załamania stoku Pogórza Karkonoskiego. Równie czytelna jest granica północno-zachodnia, oddzielająca granitoidowy masyw karkonoski od metamorficznego bloku izerskiego. W krajobrazie kotliny wyróżniają się mniejsze jednostki, takie jak Obniżenie Jeleniej Góry, Wzgórza Łomnickie czy Obniżenie Mysłakowickie. Charakterystycznym elementem są tu liczne skałki granitowe, będące efektem selektywnego wietrzenia, oraz izolowane wzniesienia.

Budowa geologiczna i przyroda

Pod względem geologicznym kotlina stanowi fragment bloku karkonosko-izerskiego. Jej dno budują głównie granity karkonoskie, które miliony lat temu wtargnęły w starsze skały osłony. Powierzchnię pokrywają młodsze utwory z okresu plejstocenu: gliny, piaski i żwiry, będące pozostałością po lądolodzie, który wkroczył na ten teren w czwartorzędzie, pozostawiając m.in. morenę denną i iły zastoiskowe.

Unikalność tutejszej przyrody została doceniona na arenie międzynarodowej. Doniosłe znaczenie ekosystemu górskiego oraz ponadprzeciętne walory flory i fauny stały się podstawą do uznania tego obszaru, wraz z otaczającymi go górami, za Światowy Rezerwat Biosfery UNESCO. Choć pierwotna szata roślinna została w dużej mierze przekształcona przez człowieka, doliny rzek i potoków wciąż skrywają cenne siedliska przyrodnicze.

Jelenia Góra i zabytki architektury

Sercem regionu jest Jelenia Góra, miasto o bogatej historii i zachwycającej architekturze. Tutejszy rynek otaczają klimatyczne kamieniczki z XVII i XVIII wieku, tworząc niepowtarzalną atmosferę. Warto odwiedzić kościół św. Erazma i Pankracego oraz kościół Podwyższenia Krzyża Świętego. Region ten słynie z Doliny Pałaców i Ogrodów, gdzie rezydencje dawnych rodów arystokratycznych odzyskują swój blask. Przykładem jest pałac rodziny Schaffgotschów w uzdrowiskowej dzielnicy Uzdrowisko Cieplice Śląskie-Zdrój, znanej z leczniczych wód termalnych.

Miłośnicy historii koniecznie powinni udać się do miejscowości Siedlęcin, gdzie nad brzegiem rzeki Bóbr wznosi się średniowieczna wieża rycerska ze słynnymi polichromiami o tematyce arturiańskiej. Równie imponujący jest Zamek Chojnik w Sobieszowie, malowniczo położony na szczycie góry, oraz ruiny, jakimi szczyci się Zamek Bolczów w Rudawach Janowickich, wkomponowany w naturalne skały.

Muzea i unikalne atrakcje

Region oferuje szeroki wachlarz atrakcji kulturalnych. Muzeum Karkonoskie w Jeleniej Górze prezentuje największą w Polsce kolekcję szkła artystycznego. W miejscowości Szklarska Poręba warto odwiedzić Dom Gerharda Hauptmanna, noblisty, który czerpał inspirację z tutejszych krajobrazów. Z kolei Karpacz zaprasza do Muzeum Sportu i Turystyki oraz wyjątkowego Muzeum Zabawek, które zachwyci nie tylko najmłodszych.

Dla poszukiwaczy nietypowych wrażeń idealnym celem będą Kowary. Można tu zwiedzić podziemne trasy dawnych kopalni uranu oraz Park Miniatur Zabytków Dolnego Śląska, prezentujący najpiękniejsze budowle regionu w skali 1:25. Ciekawostką jest również miasteczko westernowe Miasteczko "Western City" w Ścięgnach koło Karpacza oraz pełen magii Cyrkland w miejscowości Miłków. Nie można pominąć też słynnej Świątyni Wang w Karpaczu – drewnianego kościoła przywiezionego z Norwegii, będącego perłą architektury nordyckiej, ani tyrolskich domów w miejscowości Mysłakowice.

Turystyka górska i przyroda ożywiona

Szlaki turystyczne przecinające Karkonoski Park Narodowy i Rudawski Park Krajobrazowy to raj dla piechurów. Do najpopularniejszych celów wycieczek należą wodospady: malowniczy Wodospad Szklarki oraz najwyższy w Karkonoszach Wodospad Kamieńczyka. Wędrówki urozmaicają fantazyjne formacje skalne, takie jak Trzy Świnki czy Końskie Łby, oraz polodowcowe jeziora: Wielki i Mały Staw. Turyści chętnie odwiedzają także Chybotki – potężne głazy, które mimo swojej wagi dają się wprawić w ruch. Nad wszystkim góruje Śnieżka – najwyższy szczyt Sudetów, oferujący niezapomniane panoramy.

Aktywny wypoczynek – sporty letnie i zimowe

Kotlina Jeleniogórska to doskonałe miejsce dla osób aktywnych. Zimą na narciarzy czekają doskonale przygotowane stoki i nartostrady, m.in. w kompleksie Ski Arena na zboczach góry Szrenica. Latem te same tereny zamieniają się w raj dla rowerzystów, oferując zjazdy o różnym stopniu trudności, np. ze stoków Grzybowca. Miłośnicy sportów wodnych mogą spróbować swoich sił podczas spływu kajakowego rzeką Bóbr lub odwiedzić zaporę wodną w miejscowości Pilchowice. Dla szukających mocniejszych wrażeń dostępna jest wspinaczka skałkowa czy loty szybowcem, pozwalające podziwiać region z ptasiej perspektywy. Warto również odwiedzić Piechowice, skąd można wyruszyć na trudniejsze górskie odcinki rzeki Kamiennej.

Baza noclegowa i dojazd

Region dysponuje bogatą bazą noclegową i gastronomiczną. Liczne gospodarstwa agroturystyczne oferują spokój i kontakt z naturą, a hotele w kurortach kuszą zabiegami odnowy biologicznej. Dojazd do Jeleniej Góry jest dogodny zarówno samochodem (drogami krajowymi nr 3 i 5), jak i koleją, dzięki licznym połączeniom realizowanym m.in. przez Koleje Dolnośląskie.

Mapa z najpopularniejszymi atrakcjami w Kotlinie Jeleniogórskiej

Budowa geologiczna i przyroda

Jelenia Góra i zabytki architektury

Muzea i unikalne atrakcje

Turystyka górska i przyroda ożywiona

Aktywny wypoczynek – sporty letnie i zimowe

Baza noclegowa i dojazd

Mapa z najpopularniejszymi atrakcjami w Kotlinie Jeleniogórskiej

Aquapark "Sandra" w Karpaczu

Aquapark Termy Cieplickie

Bazylika pw. śś. Erazma i Pankracego w Jeleniej Górze

Dom Kata w Kowarach

Dom modlitwy z Rząśnika w Łomnicy

Dom Zdrojowy I w Cieplicach

Dwór Dom Wdowy w Łomnicy

Góra Grodna (506 m n.p.m.)

Góra Witosza (484 m n.p.m.)

Góry Sokole

Grota kuta w skale w Bukowcu

Huta Szkła Kryształowego "Julia" w Piechowicach

Jaskinia Pustelnia w Witoszy

Jaskinia Skalna Komora

Jaskinia Ucho Igielne

Karkonoski Park Ducha Gór "Gigantei" w Piechowicach

Kościół pw. Imienia Najświętszej Maryi Panny w Kowarach

Kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Jeleniej Górze-Cieplicach

Krzyżna Góra (654 m n.p.m.)

Krzyżowa Góra (445 m n.p.m.)

Miasteczko "Western City" w Ścięgnach koło Karpacza

Muzeum Przyrodnicze w Jeleniej Górze

Pałac Miłków

Pałac na Wodzie w Staniszowie

Pałac Paulinum w Jeleniej Górze

Pałac Schaffgotschów w Cieplicach (Jelenia Góra)

Pałac w Bukowcu

Pałac w Ciszycy

Pałac w Kowarach

Pałac w Łomnicy

Pałac w Mysłakowicach

Pałac w Pakoszowie

Pałac w Staniszowie

Pałac w Wojanowie

Pałace i parki krajobrazowe Kotliny Jeleniogórskiej

Pałacowa Bawialnia w Kowarach

Park krajobrazowy w Bukowcu

Park krajobrazowy w Staniszowie

Park Miniatur Zabytków Dolnego Śląska w Kowarach

Park Norweski w w Cieplicach Śląskich-Zdroju

Park pałacowy w Łomnicy

Park pałacowy w Wojanowie

Park Zdrojowy w Cieplicach Śląskich-Zdroju

Plebania parafii pw. Imienia NMP w Kowarach

Punkt widokowy na Góry Sokole w Karpnikach

Ratusz w Jeleniej Górze

Ratusz w Kowarach

Ruiny wieży widokowej w Ciszycy (Kowary)

Schronisko PTTK "Szwajcarka"

Sokolik (642 m n.p.m.)

Sołtysia Góra w Kotlinie Jeleniogórskiej

Stare Miasto w Kowarach

Stawy Podgórzyńskie

Stawy w Sosnówce

Time Gates w Jeleniej Górze

Uzdrowisko Cieplice Śląskie-Zdrój

Wieża Bramy Zamkowej w Jeleniej Górze

Wieża widokowa (d. kościelna) w Radomierzu

Wieża widokowa na Sołtysiej Górze w Cieplicach

Wieża widokowa w Bukowcu

Wieża widokowa w Maciejowej

Zamek Księcia Henryka na Górze Grodna

Zamek w Karpnikach

Zbiornik wodny Sosnówka

Zespół folwarczny w Łomnicy

Do obiektu przynależą:

Dane teleadresowe

Cechy i udogodnienia

Inne w kategorii: Przyroda To najbliższe atrakcje w tej samej kategorii.

Park pałacowy w Łomnicy

Park pałacowy w Wojanowie

Krzyżowa Góra (445 m n.p.m.)