Czarna Góra (965 m n.p.m.)

Czarna Góra (965 m n.p.m.) – historycznie określana jako Schwarzer Berg lub Schwarzesberg – to wybitne i niezwykle charakterystyczne wzniesienie ukształtowane w postaci wyraźnego stożka. Znajduje się w południowo-zachodniej Polsce, na obszarze Sudetów Zachodnich. Pod względem geograficznym góra ta zlokalizowana jest w niezwykle malowniczym rejonie, jakim są Góry Izerskie, a dokładniej w ich wschodniej części zwanej Wysokim Grzbietem. Jest to najdłuższe pasmo w tym masywie, biegnące od szczytu Stóg Izerski (1107 m n.p.m.) na zachodzie, przez wzniesienie Wysoka Kopa (1126 m n.p.m.), aż po dominujący w tej okolicy Wysoki Kamień (1058 m n.p.m.) na wschodzie. Sama Czarna Góra wyrasta bezpośrednio ze wschodniego zbocza Wysokiego Kamienia i wznosi się na północny zachód od centrum urokliwej miejscowości, jaką bez wątpienia jest Szklarska Poręba, górując bezpośrednio nad słynnym punktem widokowym znanym jako Zakręt Śmierci w Szklarskiej Porębie.

Budowa geologiczna i rzeźba terenu

Kształt opisywanego wzniesienia przypomina regularny stożek, który wyróżnia się stromo opadającymi zboczami z trzech stron: południowej, wschodniej oraz północnej. Z kolei zachodnie zbocze łagodnie opada w stronę płytkiego siodła, oddzielającego górę od wyższego o 93 metry Wysokiego Kamienia. Pod względem geologicznym obszar ten położony jest w interesującej strefie granicznej pomiędzy granitoidowym masywem karkonoskim a metamorfikiem izerskim. Składa się na niego fascynująca mozaika twardych, odpornych na procesy wietrzenia skał. Sam grzbiet tworzą ukształtowane hornfelsy, odpowiedzialne za występowanie malowniczych formacji. Szczytowe partie budują granitognejsy poprzecinane żyłami aplitowymi, a zbocze południowe ukształtowały karbońskie granity porfirowate. Z kolei północne stoki to królestwo staropaleozoicznych skał metamorficznych, głównie gnejsów oraz łupków łyszczykowych. Całość wzniesienia porasta gęsty, górski las świerkowy ze sporadyczną domieszką drzew liściastych.

Unikalne formacje skalne na zboczach

Jedną z największych atrakcji, która czyni ten szczyt rozpoznawalnym, są liczne zgrupowania skalne rozsiane w jego bliskiej odległości. Turyści przemierzający te okolice mogą podziwiać niezwykłe ostańce, które jeszcze przed II wojną światową podlegały ścisłej ochronie jako cenne pomniki przyrody:

• Na południowym zboczu króluje skałka Słoneczna oraz intrygująca grupa skalna Czerwone Skałki.
• Wschodnia strona góry urozmaicona jest przez masywną Czarną Skałkę.
• Na samym wierzchołku znajduje się okazała grupa skalna o nazwie Dzwonnica.

Bogata historia walońskich poszukiwaczy

Okolice masywu posiadają fascynującą przeszłość historyczną. W okresie od XIV do XV wieku tereny te były regularnie penetrowane przez walończyków, czyli średniowiecznych poszukiwaczy skarbów, minerałów i szlachetnych kruszców. W dawnych czasach góra uchodziła za miejsce niezwykle zasobne w bogactwa naturalne, co znalazło swoje liczne potwierdzenia w słynnych Księgach Walońskich. Wokół szczytowych partii oraz na zboczach w przeszłości funkcjonowały wyrobiska poszukiwawcze. W połowie XIX wieku szczyt stał się celem licznych wędrówek pierwszych turystów, przybywających od strony wybudowanej w późniejszych czasach Drogi Sudeckiej.

Punkty widokowe i przebieg szlaków turystycznych

Skałki zlokalizowane w partiach szczytowych stanowią naturalne punkty widokowe. Przy sprzyjającej pogodzie roztaczają się stąd fenomenalne panoramy obejmujące swym zasięgiem znaczną część Przedgórza Izerskiego, Góry Kaczawskie, a nawet odległe Rudawy Janowickie. Spomiędzy gałęzi rosnących tu drzew można dostrzec zachodnie pasma, które tworzą sąsiednie Karkonosze, z wybitnymi elementami rzeźby takimi jak strome Śnieżne Kotły czy górująca w oddali Szrenica (1362 m n.p.m.). Północnym zboczem wzniesienia, tak zwanym Uroczyskiem, przebiega droga wojewódzka nr 358 (Droga Sudecka), łącząca kurort Świeradów-Zdrój ze Szklarską Porębą. Przez masyw poprowadzono następujące szlaki piesze:

• Szlak żółty – prowadzi bezpośrednio z Zakrętu Śmierci, przebiegając obok góry w stronę stoków Wysokiego Kamienia. Warto zaznaczyć, że oznakowany trakt nie podchodzi pod same formacje skalne, dlatego dotarcie do punktu widokowego wymaga podejścia dziką ścieżką.

• Szlak czerwony – to oficjalny fragment długodystansowej trasy, jaką jest Główny Szlak Sudecki, poprowadzony ze Szklarskiej Poręby w kierunku  rozdroża pod Zwaliskiem (995 m n.p.m.).

Najkrótsza trasa na Czarną Górę

Dla osób poszukujących szybkiego i najmniej wymagającego podejścia, idealnym wyborem będzie najkrótsza trasa na Czarną Górę. Wędrówkę najlepiej rozpocząć, zostawiając samochód na wygodnym, darmowym parkingu zlokalizowanym tuż przy słynnym punkcie widokowym, jakim jest Zakręt Śmierci w Szklarskiej Porębie. Z tego miejsca na zalesiony szczyt poprowadzą nas wspólnie biegnące oznaczenia szlaku żółtego oraz czerwonego.

Jest to niezwykle przyjemny spacer leśnymi ścieżkami, który doskonale sprawdzi się nawet na krótką, popołudniową wycieczkę czy wędrówkę z młodszymi dziećmi. Podstawowe parametry tego wariantu dojścia prezentują się następująco:

• Długość trasy: zaledwie 1,5 kilometra (w jedną stronę).
• Czas przejścia: spokojny marsz na górę zajmuje około 45 minut.
• Suma podejść: do pokonania jest około 170 metrów przewyższenia.

Z Czarnej Góry warto kontynuować wędrówkę malowniczą granią prosto do obiektu Schronisko Wysoki Kamień. To krótki i bardzo przyjemny odcinek o długości 1,7 km, którego pokonanie zajmuje zaledwie około 30 minut. Ponieważ suma podejść wynosi tu symboliczne 19 metrów, spacer nie wymaga praktycznie żadnego wysiłku. Zwieńczeniem tej trasy jest niesamowita wieża widokowa Wysoki Kamień, z której roztacza się zapierająca dech w piersiach panorama.