Wieża widokowa Wysoki Kamień

Wieża widokowa Wysoki Kamień to absolutnie unikalna budowla, która wieńczy szczyt o wysokości 1058 m n.p.m. na Wysokim Grzbiecie Izerskim. Chociaż wzniesienie to dumnie góruje nad turystyczną miejscowością Szklarska Poręba, to administracyjnie teren ten należy do gminy Stara Kamienica, której obszar obejmuje województwo dolnośląskie. Obiekt ten jest niezwykły w skali całego kraju, ponieważ w przeciwieństwie do inwestycji publicznych, został on zaprojektowany i zbudowany praktycznie przez jednego człowieka, stając się nowym symbolem pasma, jakim są Góry Izerskie.

Historyczne walory szczytu i pierwsze schronisko

Doskonałe położenie tej góry doceniano już przed wiekami. Od zawsze stanowiła ona niezwykle ważny i czytelny punkt orientacyjny dla dawnych wędrowców oraz poszukiwaczy minerałów. Wraz z dynamicznym rozwojem turystyki górskiej, miejsce to stało się celem licznych wypraw. Ogromny potencjał turystyczny sprawił, że już w 1837 roku wybudowano tutaj pierwsze, w całości drewniane schronisko o nazwie Hochsteinbaude. Inwestorem była znana rodzina Schaffgotschów ze Świeradowa-Zdroju. Co ciekawe, obiekt ten wzniesiono według tego samego projektu architektonicznego, co bliźniacze schronisko nad Śnieżnymi Kotłami. Prestiż tego miejsca był tak duży, że w 1841 roku gościł tu sam król pruski, Fryderyk Wilhelm IV.

Dawna wieża drewniana i powojenne zniszczenia

Fot. Pocztówka ze schroniskiem Hochsteinbaude oraz wieżą widokową (lata 1910-1925).

Aby jeszcze bardziej uatrakcyjnić pobyt turystom, w 1875 roku przy funkcjonującym schronisku wybudowano pierwszą, drewnianą wieżę widokową. Niestety, zaledwie siedem lat po jej otwarciu, cały kompleks spłonął w pożarze. Z uwagi na ogromną sławę tego miejsca, podjęto decyzję o jego błyskawicznej odbudowie i dalszej modernizacji w kolejnych latach. Prawdziwy kryzys nadszedł jednak po 1945 roku. Historyczny obiekt został zdewastowany, a całe jego cenne wyposażenie bezpowrotnie rozszabrowano. Choć w 1947 roku udało się go ponownie otworzyć dla wędrowców, oferował on już tylko skromne warunki i kilka miejsc noclegowych. Brak gruntownych remontów sprawił, że budynek powoli popadał w całkowitą ruinę, co ostatecznie doprowadziło do jego fizycznej rozbiórki w 1963 roku. Od tego momentu szczyt pozostawał całkowicie pusty i niezagospodarowany.

Prywatyzacja terenu i tytaniczna praca Józefa Gołby

Nowy i zarazem najbardziej fascynujący rozdział w historii tego miejsca rozpoczął się w 1996 roku. Władze ogłosiły oficjalny przetarg na zakup tego terenu, który wygrała rodzina Gołbów ze Szklarskiej Poręby. Sytuacja ta doprowadziła do niespotykanego precedensu, w wyniku którego górski szczyt przeszedł w prywatne ręce. Wkrótce ruszyła mozolna budowa nowego schroniska i kamiennej wieży. Za to gigantyczne przedsięwzięcie odpowiadał Józef Gołba. Przez wiele lat, dosłownie i w przenośni, na własnych plecach wnosił on po stromych szlakach ciężkie kamienie, zaprawę oraz worki z cementem. Prace budowlane były finansowane z jego własnych oszczędności, a postępy często hamowały niezwykle trudne warunki atmosferyczne, gdyż pokrywa śnieżna zalega tu czasami nawet przez pół roku.

Otwarcie nowej budowli i konstrukcja tarasu

Po wielu latach ciężkiej i wytrwałej pracy, imponujący efekt końcowy został udostępniony turystom. Nowa, kamienna wieża widokowa została oficjalnie otwarta 1 sierpnia 2023 roku. Jej masywna konstrukcja zdecydowanie wyróżnia się na tle innych, często modułowych lub stalowych obiektów dostępnych na polskich szlakach. Budowla mierzy około 20 metrów wysokości i przypomina solidną, średniowieczną basztę. Na górny taras widokowy prowadzą wewnątrz bezpieczne, szerokie i bardzo wygodne schody drewniane. Ze względu na znaczną ekspozycję obiektu, na samym szczycie wieży bardzo często szaleje silny, porywisty wiatr, dlatego planując wejście, zawsze warto mieć w plecaku cieplejszą bluzę z kapturem lub wiatrówkę.

Rozległe panoramy na cztery strony świata

Wysiłek włożony w pokonanie schodów rekompensują fenomenalne wręcz widoki. Z najwyższej kondygnacji rozciąga się niesamowita, pełna panorama na wszystkie strony świata. Turyści mogą stąd podziwiać potężne Karkonosze z wyraźnie zarysowanymi Śnieżnymi Kotłami, Góry Kaczawskie oraz urokliwe Rudawy Janowickie. Doskonale prezentuje się również rozległa Kotlina Jeleniogórska i pobliskie Pogórze Izerskie. Przy odpowiedniej widoczności gołym okiem można dostrzec zabudowania takich miast jak Jelenia Góra, Zgorzelec, Legnica, a nawet odległy, czeski szczyt Jested w Libercu.

Cennik biletów wstępu i optymalna trasa dojścia

Wejście na teren prywatnej wieży widokowej jest biletowane. Zgodnie z cennikiem, opłata za bilet normalny dla osoby dorosłej wynosi 10 złotych, natomiast bilet ulgowy dla dzieci to koszt 5 złotych (2025 roku). Środki te wspierają dalsze utrzymanie i wykańczanie infrastruktury na szczycie.

Szlaki turystyczne do wieży na Wysokim Kamieniu

Wycieczka na wieżę jest technicznie prosta i godna polecenia również dla rodzin wędrujących z dziećmi w chustach lub nosidełkach. Na szczyt prowadzi kilka wariantów dojścia:

• Szlak żółty rozpoczynający się na parkingu przy Zakręcie Śmierci. To najprostsza i najbardziej widokowa droga, która rozpoczyna się przy darmowym parkingu, tuż obok atrakcji, jaką jest Zakręt Śmierci w Szklarskiej Porębie. Spokojny marsz tą trasą zajmuje przeciętnemu turyście około 1 godziny i 15 minut, co czyni ją idealną opcją na rodzinną wycieczkę. Jest to najłagodniejsza i najbardziej popularna opcja.

• Szlak czerwony, stanowiący fragment Głównego Szlaku Sudeckiego, startujący w okolicach dworca kolejowego w Szklarskiej Porębie Górnej. To wariant nieco bardziej stromy, którego pokonanie zajmuje około 1,5 godziny.

• Dojście zielonym, a następnie czerwonym szlakiem z Rozdroża Izerskiego. Wariant odległościowo najdłuższy, ale mniej stromy od poprzednich.

Będąc już na górze, warto rozważyć przedłużenie wędrówki, ponieważ zaledwie godzina marszu dzieli turystów od bardzo ciekawego miejsca, jakim jest dawna Kopalnia kwarcu "Stanisław". Ponizej mapa z przebiegiem trasy z Wysokiego Kamienia do kopalni Stanisław, która mierzy ok. 3,8 km i przejdziemy ją w godzinę, po w miarę płaskim terenie.