Czoło Turbacza (1258 m n.p.m.)
Czoło Turbacza (1258 m n.p.m.) to piąty pod względem wysokości szczyt w Gorcach, leżący w masywie Turbacza. Choć nie jest szczególnie wybitny, stanowi jedno z ciekawszych miejsc widokowych w Gorczańskim Parku Narodowym. Od popularnego schroniska na Turbaczu dzieli go zaledwie około 20 minut marszu szlakiem turystycznym, co czyni go idealnym celem krótkiego spaceru dla turystów odwiedzających centralną część Gorców.
Położenie i topografia
Czoło Turbacza wznosi się w północnym grzbiecie Turbacza, który na tym odcinku rozgałęzia się na dwa ramiona:
- północno-zachodnie prowadzące w kierunku Suchego Gronia,
- północne w stronę Kopieńca.
Grzbiety te oddziela dolina potoku Turbacz, a stoki szczytu opadają do dolin trzech cieków: Olszowego Potoku, potoku Turbacz oraz potoku Rostoka. Dzięki temu teren wokół Czoła Turbacza ma zróżnicowaną rzeźbę, a wędrowcy mogą liczyć na zmieniające się panoramy i krajobrazy podczas wspinaczki.
Szczyt znajduje się na terenie Gorczańskiego Parku Narodowego, w granicach administracyjnych wsi Poręba Wielka, w województwie małopolskim, powiecie limanowskim, gminie Niedźwiedź.
Opis szczytu
Stoki Czoła Turbacza porasta gęsty las świerkowy, jednak jego grzbiet oraz okolice wyróżniają się otwartymi przestrzeniami polan, które nadają mu charakterystyczny krajobraz górskiego wypłaszczenia. Na północno-zachodnim zboczu znajduje się polana Czoło, natomiast po stronie południowo-wschodniej rozciąga się Hala Turbacz — rozległa łąka, znana z wiosennego kwitnienia krokusów oraz historycznego ołtarza polowego, przy którym w 1953 roku mszę odprawił Karol Wojtyła.
Bezpośrednio w okolicach wierzchołka znajdują się również skaliste wychodnie zlepieńców gruboławicowych, które tworzą niezwykle malowniczy element krajobrazu. Najbardziej charakterystyczna z nich to Diabelski Kamień – skalna grzęda o wysokości ok. 1,7 m i długości 5 m. Według lokalnych legend pod skałami miały być ukryte skarby, a sam kamień posiada tajemniczy, trudny do odczytania napis.
Widoki z Czoła Turbacza
Pomimo niewielkiej wybitności, Czoło Turbacza oferuje wspaniałe panoramy. Z jego stoków oraz z przyległych polan rozpościerają się widoki na:
- Halę Długą,
- Tatry z ich majestatycznymi graniami,
- Pasmo Babiogórskie,
- Beskid Wyspowy,
- oraz najbliższe gorczańskie szczyty: Kudłoń, Mostownicę i Jaworzynę Kamienicką.
Przy dobrej pogodzie widać stąd również Schronisko PTTK na Turbaczu, co pozwala zorientować się w przestrzeni całego masywu.
Szlaki turystyczne
Czoło Turbacza znajduje się na skrzyżowaniu dwóch popularnych szlaków, które umożliwiają zarówno dojście z doliny Koninek, jak i dłuższą wędrówkę z Niedźwiedzia.
Szlak niebieski
Trasa: Hucisko (parking) – Suchy Groń – Średnie – Czoło Turbacza – Turbacz
- Suma podejść: ok. 650 m
- Czas przejścia: ok. 2 godz. 30 min w górę, 2 godz. w dół
To najczęściej wybierana droga przez turystów z Koninek. Szlak prowadzi przez lasy i polany, oferując po drodze kilka punktów widokowych oraz możliwość krótkiego odpoczynku na Polanie Średnie.
Szlak zielony
Trasa: Niedźwiedź – Orkanówka – Łąki – Turbaczyk – Spalone – Kopieniec – Czoło Turbacza – Turbacz
Czas przejścia: ok. 4 godz. w górę
To bardziej wymagająca trasa, która pozwala zobaczyć wiele charakterystycznych miejsc w Gorcach, w tym Turbaczyk i Wierch Spalone. Idealna dla miłośników dłuższych, górskich wędrówek.
Przyroda
Okolice Czoła Turbacza należą do jednych z najbardziej różnorodnych przyrodniczo w Gorcach. Występują tu typowe dla tego pasma świerczyny regla górnego, borówczyska oraz śródleśne łąki. Na polanach można spotkać wiele chronionych gatunków roślin, takich jak pełnik europejski czy turzyca dwupienna.
Wiosną teren ten pokrywają fioletowe dywany krokusów, tworząc spektakularny krajobraz przyciągający fotografów i turystów z całej Polski.
Inne obiekty znajdujące się w:
Gorce
- Bacówka PTTK na Maciejowej
- Centrum Przyrodniczo-Edukacyjne "Brama w Gorce" w Waksmundzie
- Czoło Turbacza (1258 m n.p.m.)
- Drewniana kaplica św. Sebastiana w Maniowach
- Drewniany kościół pw. św. Marcina w Grywałdzie
- Drewniany kościół pw. Świętego Krzyża na Obidowej w Chabówce
- Góra Wdżar (767 m n.p.m.)
- Gorc (1228 m n.p.m.)
- Gorc Kamienicki
- Gorc Młynieński
- Gorczański Ośrodek Historii Turystyki Górskiej na Turbaczu
- Gorczański Park Narodowy
- Hala Turbacz
- Jaworzyna Kamienicka (1288 m n.p.m)
- Kiczora - Gorce (1282 m n.p.m)
- Kudłoń (1274 m n.p.m)
- Lubań (1225 m n.p.m.)
- Maciejowa 837 m n.p.m
- Magurki (1108 m n.p.m.)
- Muzeum Biograficzne Władysława Orkana „Orkanówka” w Porębie Wielkiej
- Osada Czorsztyn na półwyspie Stylchyn
- Pijalnia Wód Mineralnych w Szczawie
- Polana Czoło Turbacza
- Polana Łąki
- Polana Średnie
- Przysłop (1187 m n.p.m)
- Schronisko PTTK im. Władysława Orkana na Turbaczu
- Schronisko PTTK na Starych Wierchach
- Stacja narciarska „Czorsztyn-Ski” w Kluszkowcach
- Szlak zielony z Niedźwiedzia na Turbacz przez Turbaczyk
- Tablica pamiątkowa Edwarda Moskały
- Trzy Kopce Gorce (1281 m n.p.m)
- Turbacz (1310 m n.p.m.)
- Turbaczyk (1078 m n.p.m.)
- Wieża widokowa na Gorcu
- Wieża widokowa na Lubaniu
- Wieża widokowa na Magurkach
- Wojtyłowa Gazdówka na osiedlu Skałka
- Zespół pałacowo-parkowy Marszałkowicza w Kamienicy
Inne obiekty znajdujące się w:
Gorczański Park Narodowy
- Czoło Turbacza (1258 m n.p.m.)
- Dyrekcja Gorczańskiego Parku Narodowego
- Gajówka Mikołaja
- Główny Szlaki Beskidzki
- Gorc (1228 m n.p.m.)
- Gorc Kamienicki
- Gorc Młynieński
- Gorczański Ośrodek Historii Turystyki Górskiej na Turbaczu
- Hala Długa
- Hala Turbacz
- Jaworzyna Kamienicka (1288 m n.p.m)
- Kapliczka Bulandy
- Kiczora - Gorce (1282 m n.p.m)
- Kudłoń (1274 m n.p.m)
- Obserwatorium astronomiczne na Suhorze
- Ogród roślin gorczańskich
- Ośrodek Edukacyjny Gorczańskiego Parku Narodowego
- Papieżówka
- Park podworski Wodzickich w Porębie Wielkiej
- Parking Poręba Wielka
- Polana Czoło Turbacza
- Polana Łąki
- Polana Oberówka
- Polana Średnie
- Polana Trusiówka
- Polana Turbaczyk
- Przysłop (1187 m n.p.m)
- Schronisko PTTK im. Władysława Orkana na Turbaczu
- Schronisko PTTK na Starych Wierchach
- Ścieżka edukacyjna "Na Turbaczyk"
- Szlak czarny Lubomierz-Kudłoń-Konina
- Szlak niebieski Koninki Hucisko - Turbacz
- Szlak zielony z Niedźwiedzia na Turbacz przez Turbaczyk
- Trzy Kopce Gorce (1281 m n.p.m)
- Turbacz (1310 m n.p.m.)
- Turbaczyk (1078 m n.p.m.)
- Wieża widokowa na Gorcu
- Wojtyłowa Gazdówka na osiedlu Skałka
