Tarnica (1346 m n.p.m.)

Tarnica (1346 m n.p.m.) to najwyższy szczyt polskich Bieszczadów oraz całego obszaru, jakim jest województwo podkarpackie. Góra ta wznosi się na samym krańcu pasma połonin, wchodząc w skład tak zwanego gniazda Tarnicy i Halicza. Ze względu na swoją wysokość oraz znaczenie geograficzne, dumnie należy do Korony Gór Polski, będąc jednym z najchętniej zdobywanych wierzchołków w kraju.

Sylwetka góry jest niezwykle charakterystyczna i wyróżnia się na tle otoczenia, wznosząc się ponad 500 metrów nad dolinę potoku Wołosatka. Od sąsiedniego masywu, który tworzy Krzemień (1335 m n.p.m.), oddziela ją głęboka Przełęcz Goprowska. Z kolei z Szerokim Wierchem góra łączy się poprzez ostro wciętą przełęcz o wysokości 1275 m n.p.m. To właśnie od tej przełęczy, przypominającej siodło, pochodzi nazwa szczytu – w języku rumuńskim słowo „tarniţa” oznacza właśnie siodło lub przełęcz.

Geologia i unikatowy krajobraz szczytowy

Grzbiet góry jest wąski, ostry i nieco wydłużony, posiadający dwa wyraźne wierzchołki o wysokościach 1346 oraz 1339 m n.p.m. Powierzchnię szczytową wyścielają malownicze złomiska skał, a krajobraz urozmaicają bruzdy naturalnych zagłębień oraz historyczne pozostałości w postaci resztek wojennych okopów. Południowa strona góry robi ogromne wrażenie, opadając wysoką skalną ścianą, poniżej której rozciągają się rozległe pola kamiennego rumoszu. Na głównej kulminacji znajduje się punkt geodezyjny.

Przyroda tego miejsca jest równie fascynująca co jego rzeźba. Spośród rzadkich w skali Polski gatunków roślin, na zboczach stwierdzono występowanie zarazy macierzankowej. Ciekawostką geologiczną była również Jaskinia w Tarnicy, zlokalizowana tuż przy szczycie, jednak jej wejście zostało zasypane w 2008 roku w trosce o bezpieczeństwo odwiedzających góry turystów.

Symbolika i historia krzyża na Tarnicy

Ważnym elementem tożsamości tego miejsca jest stalowy krzyż wieńczący wierzchołek. Pierwsza taka konstrukcja, o wysokości 7 metrów, stanęła tu w 1987 roku. Upamiętniała ona, wraz z wmurowaną tablicą, pobyt księdza Karola Wojtyły na szczycie w dniu 5 sierpnia 1953 roku. Gdy pierwotny krzyż złamał się wiosną 2000 roku, podjęto decyzję o postawieniu nowej konstrukcji.

Obecny stalowy krzyż ma około 8,5 metra wysokości i waży blisko 500 kilogramów. Został on postawiony 2 września 2000 roku, a co warte podkreślenia, pielgrzymi wynieśli go na górę w częściach. Uroczystego poświęcenia dokonał 16 września 2000 roku biskup Adam Dyczkowski. Krzyż ten jest celem licznych pielgrzymek, szczególnie w okresie Wielkiego Tygodnia.

Najpiękniejsza panorama w polskich Bieszczadach

Szczyt jest uznawany za najbardziej atrakcyjny punkt widokowy w regionie. Przy dobrej widoczności panorama zapiera dech w piersiach. Oprócz najbliższych grzbietów, jakich pilnuje Bieszczadzki Park Narodowy, dostrzec można odległe o setki kilometrów pasma górskie. W pogodne dni widoczne są Tatry, Gorgany, Ostra Hora, Połonina Równa, Połonina Krasna, Świdowiec, a przy wyjątkowych warunkach pogodowych nawet Pasmo Wyhorlacko-Gutyjskie, Góry Ignis, góra Vlădeasa czy Pietrosula Rodnei w Górach Rodniańskich.

Szlaki turystyczne i logistyka wyprawy

W rejon najwyższego szczytu prowadzą dwa główne piesze szlaki turystyczne, które cieszą się niesłabnącą popularnością:

• Szlak czerwony – jest to końcowy odcinek Głównego Szlaku Beskidzkiego, prowadzący od miejscowości Ustrzyki Górne. Trasa ta jest niezwykle atrakcyjna widokowo, gdyż wiedzie przez połoniny Szerokiego Wierchu aż do przełęczy pod szczytem.
• Szlak niebieski – prowadzący z miejscowości Wołosate. Jest to podejście bardziej strome, ale krótsze, prowadzące bezpośrednio na przełęcz pod szczytem (parking pod Tarnicą w Wołosatem).

Z samej przełęczy na wierzchołek prowadzi krótki, około piętnastominutowy boczny szlak koloru żółtego. Większość turystów planuje swoją bazę wypadową w miejscowościach takich jak gmina Lutowiska, skąd łatwo dojechać do punktów startowych. Dla osób szukających dodatkowych informacji o przyrodzie regionu, dobrym przystankiem będą Ustrzyki Dolne, gdzie można odwiedzić muzeum przyrodnicze i przygotować się merytorycznie do zdobycia dachu Bieszczadów.