Tarnica (1346 m n.p.m.)
Tarnica (1346 m n.p.m.) to najwyższy szczyt polskich Bieszczadów oraz całego obszaru, jakim jest województwo podkarpackie. Góra ta wznosi się na samym krańcu pasma połonin, wchodząc w skład tak zwanego gniazda Tarnicy i Halicza. Ze względu na swoją wysokość oraz znaczenie geograficzne, dumnie należy do Korony Gór Polski, będąc jednym z najchętniej zdobywanych wierzchołków w kraju.
Sylwetka góry jest niezwykle charakterystyczna i wyróżnia się na tle otoczenia, wznosząc się ponad 500 metrów nad dolinę potoku Wołosatka. Od sąsiedniego masywu, który tworzy Krzemień (1335 m n.p.m.), oddziela ją głęboka Przełęcz Goprowska. Z kolei z Szerokim Wierchem góra łączy się poprzez ostro wciętą przełęcz o wysokości 1275 m n.p.m. To właśnie od tej przełęczy, przypominającej siodło, pochodzi nazwa szczytu – w języku rumuńskim słowo „tarniţa” oznacza właśnie siodło lub przełęcz.
Geologia i unikatowy krajobraz szczytowy
Grzbiet góry jest wąski, ostry i nieco wydłużony, posiadający dwa wyraźne wierzchołki o wysokościach 1346 oraz 1339 m n.p.m. Powierzchnię szczytową wyścielają malownicze złomiska skał, a krajobraz urozmaicają bruzdy naturalnych zagłębień oraz historyczne pozostałości w postaci resztek wojennych okopów. Południowa strona góry robi ogromne wrażenie, opadając wysoką skalną ścianą, poniżej której rozciągają się rozległe pola kamiennego rumoszu. Na głównej kulminacji znajduje się punkt geodezyjny.
Przyroda tego miejsca jest równie fascynująca co jego rzeźba. Spośród rzadkich w skali Polski gatunków roślin, na zboczach stwierdzono występowanie zarazy macierzankowej. Ciekawostką geologiczną była również Jaskinia w Tarnicy, zlokalizowana tuż przy szczycie, jednak jej wejście zostało zasypane w 2008 roku w trosce o bezpieczeństwo odwiedzających góry turystów.
Symbolika i historia krzyża na Tarnicy
Ważnym elementem tożsamości tego miejsca jest stalowy krzyż wieńczący wierzchołek. Pierwsza taka konstrukcja, o wysokości 7 metrów, stanęła tu w 1987 roku. Upamiętniała ona, wraz z wmurowaną tablicą, pobyt księdza Karola Wojtyły na szczycie w dniu 5 sierpnia 1953 roku. Gdy pierwotny krzyż złamał się wiosną 2000 roku, podjęto decyzję o postawieniu nowej konstrukcji.
Obecny stalowy krzyż ma około 8,5 metra wysokości i waży blisko 500 kilogramów. Został on postawiony 2 września 2000 roku, a co warte podkreślenia, pielgrzymi wynieśli go na górę w częściach. Uroczystego poświęcenia dokonał 16 września 2000 roku biskup Adam Dyczkowski. Krzyż ten jest celem licznych pielgrzymek, szczególnie w okresie Wielkiego Tygodnia.
Najpiękniejsza panorama w polskich Bieszczadach
Szczyt jest uznawany za najbardziej atrakcyjny punkt widokowy w regionie. Przy dobrej widoczności panorama zapiera dech w piersiach. Oprócz najbliższych grzbietów, jakich pilnuje Bieszczadzki Park Narodowy, dostrzec można odległe o setki kilometrów pasma górskie. W pogodne dni widoczne są Tatry, Gorgany, Ostra Hora, Połonina Równa, Połonina Krasna, Świdowiec, a przy wyjątkowych warunkach pogodowych nawet Pasmo Wyhorlacko-Gutyjskie, Góry Ignis, góra Vlădeasa czy Pietrosula Rodnei w Górach Rodniańskich.
Szlaki turystyczne i logistyka wyprawy
W rejon najwyższego szczytu prowadzą dwa główne piesze szlaki turystyczne, które cieszą się niesłabnącą popularnością:
- Szlak czerwony – jest to końcowy odcinek Głównego Szlaku Beskidzkiego, prowadzący od miejscowości Ustrzyki Górne. Trasa ta jest niezwykle atrakcyjna widokowo, gdyż wiedzie przez połoniny Szerokiego Wierchu aż do przełęczy pod szczytem.
- Szlak niebieski – prowadzący z miejscowości Wołosate. Jest to podejście bardziej strome, ale krótsze, prowadzące bezpośrednio na przełęcz pod szczytem.
Z samej przełęczy na wierzchołek prowadzi krótki, około piętnastominutowy boczny szlak koloru żółtego. Większość turystów planuje swoją bazę wypadową w miejscowościach takich jak gmina Lutowiska, skąd łatwo dojechać do punktów startowych. Dla osób szukających dodatkowych informacji o przyrodzie regionu, dobrym przystankiem będą Ustrzyki Dolne, gdzie można odwiedzić muzeum przyrodnicze i przygotować się merytorycznie do zdobycia dachu Bieszczadów.
Na terenie Bieszczadzkiego Parku Narodowego obowiązuje bilet wstępu.
Dotyczy to wszystkich szlaków turystycznych, ścieżek przyrodniczych i ścieżek spacerowych, nie wyłączając tras rowerowych i konnych. Opłata za wstęp jest jednodniowa i obowiązuje na wszystkich oznakowanych trasach turystycznych.
Parking:
Inne obiekty znajdujące się w:
Bieszczady
- Bacówka PTTK „Jaworzec”
- Bacówka PTTK Pod Małą Rawką
- Bar i Noclegi "Kremenaros" PTTK w Ustrzykach Górnych
- Bieszczadzka Kolej Leśna
- Bieszczadzka Kolej Leśna - stacja Majdan
- Bieszczadzki Park Narodowy
- Bukowe Berdo (1311 m n.p.m.)
- Cerkiew Zaśnięcia Matki Boskiej w Baligrodzie
- Chatka studencka w Huczwicach
- Czerenina (981 m n.p.m.)
- Dom Pracy Twórczej "Chata Socjologa"
- Drewniana cerkiew św. Michała Archanioła w Turzańsku
- Drewniany kościół pw. św Mikołaja w Chmielu
- Drewniany kościół pw. Wniebowzięcia NMP w Smolniku
- Dwernik-Kamień (1004 m n.p.m.)
- Halicz (1333 m n.p.m.)
- Hasiakowa Skała (1232 m n.p.m.)
- Hyrlata (1103 m n.p.m.)
- Jeziorko Bobrowe
- Jodła "Elżbieta" w Mucznem
- Koliba Studencka Politechniki Warszawskiej
- Kopa Bukowska (1320 m n.p.m.)
- Krysowa (840 m n.p.m.)
- Krzemień (1335 m n.p.m.)
- Łopiennik (1069 m n.p.m.)
- Magurka (887 m n.p.m.)
- Mała Rawka (1272 m n.p.m.)
- Obnoga (1081 m n.p.m.)
- Opołonek (1028 m n.p.m.)
- Osadzki Wierch (1253 m n.p.m.)
- Paportna (1198 m n.p.m.)
- Park Krajobrazowy Dolina Sanu
- Pole namiotowe Bereżki
- Połonina Caryńska (1297 m n.p.m.)
- Połonina Wetlińska (1255 m n.p.m.)
- Pradawne i pierwotne lasy bukowe Karpat i innych regionów Europy
- Przełęcz Bukowska w Bieszczadach
- Przysłup Caryński
- Rezerwat przyrody "Sine Wiry"
- Rezerwat przyrody "Śnieżyca wiosenna w Dwerniczku"
- Rezerwat przyrody Gołoborze
- Rezerwat przyrody Hulskie im. Stefana Myczkowskiego
- Rezerwat przyrody Krywe
- Rezerwat przyrody Olszyna Łęgowa w Kalnicy
- Rezerwat przyrody Zakole
- Roh (1255 m n.p.m.)
- Rozsypaniec (1280 m n.p.m.)
- Schronisko „Pod Wysoką Połoniną” w Wetlinie
- Schronisko PTTK "Chatka Puchatka" na Połoninie Wetlińskiej
- Schronisko turystyczne "Przystanek Balnica"
- Smerek (1222 m)
- Szare Berdo (1108 m n.p.m.)
- Szeroki Wierch (1268 m n.p.m.)
- Szkolne Schronisko Młodzieżowe w Górzance
- Taras widokowy Bóbr Europejski w Mucznem
- Tarnica (1346 m n.p.m.)
- Tarniczka (1315 m n.p.m.)
- Torfowisko Tarnawa
- Trohaniec (939 m n.p.m.)
- Wielka Rawka (1307 m n.p.m.)
- Wieża widokowa "Mochnaczka" (Jeleni Skok)
- Wieża widokowa "Szczerbanówka" w Żubraczem
- Wieża widokowa na Górze Korbania
- Wieża widokowa na Jeleniowatym w Mucznem
- Wodospad Ostrowskich w Starym Siole
- Wodospad Szepit na Hylatym
- Wołosań (1071 m n.p.m.)
- Wysokie Berdo (968 m n.p.m.)
- Zagroda Pokazowa Żubra w Mucznem
- Źródełko w Dwerniczku
- Źródła w Rabem
Inne obiekty znajdujące się w:
Bieszczadzki Park Narodowy
- Muzeum Przyrodnicze Bieszczadzkiego Parku Narodowego w Ustrzykach
- Parking Brzegi Górne
- Parking Górna Wetliknka
- Parking pod Tarnicą w Wołosatem
- Parking Przełęcz Wyźniańska
- Parking Ustrzyki Górne
- Połonina Caryńska (1297 m n.p.m.)
- Połonina Wetlińska (1255 m n.p.m.)
- Schronisko PTTK "Chatka Puchatka" na Połoninie Wetlińskiej
- Ścieżka przyrodnicza „Połonina Caryńska”
- Ścieżka przyrodnicza „Połonina Wetlińska”
- Tarnica (1346 m n.p.m.)


