Droga Przyjaźni Polsko-Czeskiej w Karkonoszach
Droga Przyjaźni Polsko-Czeskiej w Karkonoszach to jeden z najbardziej rozpoznawalnych szlaków turystycznych Sudetów, oznaczony kolorem czerwonym i liczący 27,7 km długości. Przebiega głównym grzbietem Karkonoszy, naprzemiennie po polskiej i czeskiej stronie granicy, prowadząc przez najbardziej widowiskowe szczyty i przełęcze regionu. To trasa o ogromnych walorach krajobrazowych i historycznych, będąca symbolem współpracy oraz wspólnego dziedzictwa obu krajów.
Historia szlaku i początki turystyki w Karkonoszach
Najwyższe partie Karkonoszy przez wieki pozostawały praktycznie niedostępne. Do średniowiecza docierali tu głównie pasterze i poszukiwacze kruszców, tacy jak Walończycy. W XVII wieku wyprawy stały się popularniejsze – to właśnie wtedy na szczyty docierali pierwsi znani wędrowcy, w tym Johann Wolfgang von Goethe na Śnieżkę.
XIX wiek przyniósł dynamiczny rozwój turystyki dzięki rozbudowie kolei i działalności organizacji górskich, takich jak Riesengebirgenverein, które tworzyły sieć dróg i schronisk po obu stronach granicy.
Sam szlak Drogi Przyjaźni istniał już w XIX wieku, jednak oficjalnie uruchomiono go 16 czerwca 1961 roku na mocy polsko-czechosłowackiej konwencji turystycznej. Umożliwił swobodne zwiedzanie gór po obu stronach granicy – choć przez wiele lat obowiązywały różnego rodzaju ograniczenia. W latach 70. i 80. stał się miejscem nieformalnych spotkań działaczy opozycji polskiej i czechosłowackiej.
Po stanie wojennym trasa została zamknięta, a jej pełne otwarcie nastąpiło dopiero w 1984 roku. Od 1993 roku obowiązuje nazwa Droga Przyjaźni Polsko-Czeskiej, utrwalona także w umowie między państwami z 1999 roku. Wejście Polski i Czech do strefy Schengen w 2007 roku zniosło kontrolę graniczną na całej jej długości.
Przebieg szlaku
Szlak rozpoczyna się na Szrenicy, a następnie prowadzi przez najpiękniejsze fragmenty Śląskiego i Czarnego Grzbietu, mijając kolejno:
- Śnieżne Kotły
- Czarną Przełęcz
- Śląskie Kamienie
- Przełęcz Karkonoską
- Słonecznik
- Schronisko „Dom Śląski”
- Śnieżkę – najwyższy szczyt Sudetów
- Czarną Kopę
- Przełęcz Sowią
- Przełęcz Okraj – zakończenie szlaku
Odcinek od Szrenicy do schroniska Dom Śląski pokrywa się z Głównym Szlakiem Sudeckim, co czyni go jednym z najczęściej uczęszczanych fragmentów w całych Sudetach Zachodnich.
Pogoda i warunki na trasie
Wysokogórski charakter Karkonoszy sprawia, że warunki pogodowe są tu znacznie bardziej surowe niż na niższych terenach. Szrenica pozostaje we mgle przez ok. 264 dni w roku, a Śnieżka aż przez 296 dni. Średnie roczne temperatury wynoszą odpowiednio +1,9°C i +0,2°C.
Na Śnieżce tylko trzy dni w roku są bezwietrzne – wiatry są tu wyjątkowo silne, nierzadko fenowe.
Wybierając się na Drogę Przyjaźni, warto więc przygotować się na zmienność pogody, silny wiatr oraz gwałtowne załamania warunków.
Dawne przejścia graniczne
Przed 2007 rokiem na trasie znajdowały się turystyczne przejścia piesze, narciarskie i rowerowe, m.in.:
- Szrenica – Vosecká bouda (przy Twarożniku)
- Przesieka – Špindlerův Mlýn (Przełęcz Karkonoska)
- Równia pod Śnieżką – Luční bouda
- Śląski Dom – Luční bouda
- Sowia Przełęcz – Soví Sedlo (Jelenka)
oraz jedno przejście drogowe: Przełęcz Okraj – Pomezní Boudy.
Dziś szlak można pokonywać bez ograniczeń, co czyni go wyjątkowo atrakcyjnym dla turystów z Polski i Czech.
Dlaczego warto przejść Drogę Przyjaźni?
- prowadzi przez najpiękniejsze punkty widokowe całych Karkonoszy
- łączy historyczne schroniska i kultowe miejsca
- oferuje panoramy na Kotły, Śnieżkę, doliny karkonoskie i izerskie
- ma unikalną wartość historyczną i symbolizuje współpracę obu narodów
- jest dostępna przez większą część roku (z ograniczeniami zimowymi na niektórych odcinkach po stronie czeskiej)
Inne obiekty znajdujące się w:
Karkonosze
- Babiniec (998 m n.p.m.)
- Borówczane Skały (1000–1060 m n.p.m.)
- Całoroczny tor saneczkowy "Alpine Coaster" w Karpaczu
- Dobre Źródło przy kaplicy św. Anny w Sosnówce
- Dolina Wilczego Potoku
- Droga Przyjaźni Polsko-Czeskiej w Karkonoszach
- Dziki Wodospad w Karpaczu
- Grabowiec (784 m n.p.m.)
- Kaplica św. Anny w Kowarach
- Kaplica św. Anny w Sosnówce
- Karkonoski Park Narodowy
- Karkonoskie Centrum Edukacji Ekologicznej KPN
- Kaskada Myi
- Kocioł Łomniczki
- Kocioł Małego Stawu
- Kocioł Wielkiego Stawu
- Kolej linowa "Karkonosz-Express" - stacja dolna
- Kolej linowa Szrenica I - stacja dolna
- Kolej linowa Szrenica I - stacja górna
- Kolej linowa Szrenica II - stacja dolna
- Kolej linowa Szrenica II - stacja górna
- Kompleks Narciarski Kopa w Karpaczu
- Kopalnia Podgórze w Kowarach
- Kopalnia Uranu - Sztolnie Kowary
- Kościół Wang w Karpaczu
- Krucze Skały w Karpaczu
- Leśna Huta w Szklarskiej Porębie
- Letni tor (rynna) saneczkowy w Karpaczu
- Łabski Szczyt - Violik (1471 m n.p.m.)
- Mały Szyszak (1439 m n.p.m)
- Międzynarodowy Zjazd Saniami Rogatymi w Kowarach Podgórzu
- Miejsce anomalii grawitacyjnej w Karpaczu
- Muzeum "Karkonoskie Tajemnice" w Karpaczu
- Muzeum Miejskie Dom Gerharta Hauptmanna w Jagniątkowie (Jelenia Góra)
- Muzeum Mineralogiczne w Szklarskiej Porębie
- Muzeum Sportu i Turystyki w Karpaczu
- Muzeum Zabawek w Karpaczu
- Nartostrada "Puchatek" w Szklarskiej Porębie
- Ogród japoński "Siruwia" w Przesiecie
- Paciorki (1040-1079 m n.p.m.)
- Park wodny Tropikana w Karpaczu
- Pielgrzymy
- Platforma widokowa na Szrenicy
- Pohulanka (715 m n.p.m.)
- Prywatne Muzeum Techniki i Budowli z Klocków Lego w Karpaczu
- Przełęcz Okraj
- Schronisko "Kamieńczyk"
- Schronisko "Pod Łabskim Szczytem"
- Schronisko Górskie "Dom Śląski"
- Schronisko na Szrenicy
- Schronisko PTTK "Na Przełęczy Okraj"
- Schronisko PTTK "Nad Łomniczką"
- Schronisko PTTK "Odrodzenie" na Przełęczy Karkonoskiej
- Schronisko PTTK "Samotnia"
- Schronisko PTTK "Strzecha Akademicka"
- Schronisko PTTK na Hali Szrenickiej
- Skalny tunel w Piechowicach
- Skała Patelnia na Grabowcu
- Ski Arena Szrenica w Szkarskiej Porębie
- Skocznia narciarska "Orlinek"
- Śląskie Kamienie (1413 m n.p.m.)
- Śmielec (1424 m n.p.m.)
- Śnieżka (1602 m n.p.m.)
- Śnieżne Kotły
- Sowia Dolina
- Stacja narciarska "Pietkiewiczówka" w Szklarskiej Porębie
- Szrenica (1362 m n.p.m.)
- Taras widokowy na Paciorkach
- Wielki Szyszak (1509 m n.p.m.)
- Willa "Biały Jar" w Karpaczu
- Wodospad Kamieńczyka
- Wodospad Podgórnej
- Wodospad Szklarki
- Wyciąg krzesełkowy "Biały Jar" w Karpaczu
- Wyciąg narciarski "Pod Wangiem" w Karpaczu
- Zabytkowe kamienice w Karpaczu
- Zamek Chojnik
- Zapora na Łomnicy
- Złoty Widok w Piechowicach (Michałowicach)
