Małomiasteczkowa zabudowa Wilamowic

Dialekt wilamowicki, zwany „wymysiöeryś” (jego nazwa wzięła się od nazwy Wilamowic w tym języku, czyli Wymysoü), był na co dzień używany przez starszych mieszkańców niemal do czasów współczesnych. Dialekt ten uważany jest za należący do języka niemieckiego, choć sami użytkownicy określali się zawsze jako grupa pochodząca od Holendrów i odrębna od Niemców. W gwarze wilamowickiej mamy do czynienia z wpływami języków dolnosaksońskiego, niderlandzkiego, fryzyjskiego, angielskiego, szkockiego oraz polskiego. „Wymysiöeryś” był językiem tępionym przez władze komunistyczne - w czasach stalinowskich wręcz zakazano jego używania. W pierwszych latach XXI w. posługiwało się nim jedynie kilkudziesiąt osób.

Obecnie podejmuje się próby ratowania kultury wilamowickiej oraz owego osobliwego języka, w którym pisze się także nowe utwory literackie i piosenki. Z Wilamowic pochodzi wiele wybitnych osób, m.in. Józef Bilczewski (1860–1923), święty, arcybiskup-metropolita, profesor i rektor uniwersytetu we Lwowie. Do godnej uwagi zabudowy Wilamowic należą kamieniczki w rynku, z drugiej połowy XIX w. i początków XX, a także znajdujące się w różnych miejscach drewniane i murowane domy, pochodzące z w. XIX.

Źródło: slaskie.travel