Góry Świętokrzyskie
Góry Świętokrzyskie to skarby geologiczne i przyrodnicze Polski, jedno z najbardziej fascynujących pasm górskich w Polsce, znane z bogatej historii geologicznej i unikalnych formacji skalnych. To miejsce, gdzie można podziwiać skamieniałości sprzed milionów lat, tropy dinozaurów oraz malownicze krajobrazy. Zapraszamy w podróż po tym wyjątkowym regionie.
Unikalna geologia Gór Świętokrzyskich
Góry Świętokrzyskie są prawdziwym rajem dla miłośników geologii. Na stosunkowo niewielkim obszarze występują tu skały i skamieniałości z wszystkich okresów dziejów Ziemi, począwszy od kambru, a na czwartorzędzie skończywszy. To jedyne miejsce w Europie, gdzie można zobaczyć tak kompletną sekwencję geologiczną.
Skamieniałości i tropy dinozaurów
W skałach Gór Świętokrzyskich zachowały się liczne skamieniałości, które są świadectwem życia sprzed milionów lat. Paleontolodzy odkryli tu szczątki organizmów morskich, takich jak koralowce, małże czy ramienionogi, a także tropy dinozaurów. Jednym z najważniejszych znalezisk są tropy najstarszego na świecie czworonoga, tzw. tetrapoda, sprzed 395 milionów lat, odkryte w kamieniołomie Zachełmie koło Zagnańska.
Krzemień pasiasty – symbol regionu
Góry Świętokrzyskie są również znane z występowania krzemienia pasiastego, który był wykorzystywany już w neolicie do wyrobu narzędzi. Najsłynniejszym miejscem wydobycia tego surowca jest neolityczna kopalnia w Krzemionkach Opatowskich, wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.
Rezerwaty przyrody i jaskinie
Region świętokrzyski słynie z licznych rezerwatów przyrody, które chronią unikalne formacje geologiczne i przyrodnicze. W Kielcach znajduje się pięć rezerwatów, w tym cztery geologiczne: Kadzielnia, Wietrznia, Ślichowice i Biesak-Białogon. Warto również odwiedzić jaskinie, takie jak Jaskinia Raj czy Chelosiowa Jama, które zachwycają bogatą szatą naciekową.
Gołoborza – charakterystyczne rumowiska skalne
Jednym z najbardziej charakterystycznych elementów krajobrazu Gór Świętokrzyskich są gołoborza – rozległe rumowiska skalne powstałe w wyniku intensywnego wietrzenia mechanicznego. Najsłynniejsze gołoborze znajduje się na szczycie Łysicy, najwyższego wzniesienia Gór Świętokrzyskich.
Historia geologiczna Gór Świętokrzyskich
Historia geologiczna Gór Świętokrzyskich sięga 540 milionów lat. W tym czasie region ten przechodził liczne przemiany – od dna morskiego po ląd, który był świadkiem ewolucji życia na Ziemi. Ruchy górotwórcze, takie jak kaledońskie, hercyńskie czy alpejskie, ukształtowały obecny wygląd tych gór.
Turystyka w Górach Świętokrzyskich
Góry Świętokrzyskie to idealne miejsce dla turystów poszukujących kontaktu z naturą i chcących zgłębić tajemnice Ziemi. W regionie znajduje się wiele szlaków turystycznych, które prowadzą przez najciekawsze miejsca, takie jak Łysica, Święty Krzyż czy Jaskinia Raj. Warto również odwiedzić Muzeum Geologiczne w Kielcach, gdzie można zobaczyć liczne skamieniałości i rekonstrukcje prehistorycznych zwierząt.
Jak dojechać do Gór Świętokrzyskich?
Góry Świętokrzyskie są łatwo dostępne z większości dużych miast w Polsce. Najlepiej dojechać tu samochodem, ale istnieje również dobra komunikacja kolejowa i autobusowa. Kielce, stolica regionu, są doskonałym punktem startowym do zwiedzania Gór Świętokrzyskich.
Gdzie zanocować w Górach Świętokrzyskich?
W regionie świętokrzyskim znajdziesz wiele miejsc noclegowych, od schronisk górskich po pensjonaty i hotele. Popularne miejsca na nocleg to Kielce, Święta Katarzyna oraz Nowa Słupia. Warto również skorzystać z oferty agroturystycznej, która pozwala na bliższy kontakt z naturą.
Góry Świętokrzyskie to miejsce, które zachwyca zarówno miłośników przyrody, jak i historii Ziemi. Niezależnie od tego, czy jesteś geologiem-amatorem, czy po prostu szukasz spokoju i pięknych widoków, Góry Świętokrzyskie na pewno Cię zauroczą.
Mapa z najpopularniejszymi atrakcjami w Górach Świętokrzyskich
Bazylika katedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kielcach
KielceBazylika Trójcy Świętej na Świętym Krzyżu
Nowa SłupiaCentrum Edukacyjne Szklany Dom w Ciekotach
CiekotyCentrum Geoedukacji w Kielcach
KielceCentrum Kulturowo–Archeologiczne w Nowej Słupi
Nowa SłupiaCentrum Nauki Leonardo Da Vinci w Podzamczu
PodzamczeCentrum Neandertalczyka w Chęcinach
ChęcinyChęcińsko-Kielecki Park Krajobrazowy
SłowikDąb Bartek w Zagnańsku
ZagnańskDawny pałac biskupów i katedra w Kielcach
KielceDawny zespól klasztorny klarysek w Chęcinach
ChęcinyDawny zespół klasztorny bernardynów w Kielcach
KielceDrewniany kościół pw. Matki Boskiej Częstochowskiej w Radkowicach
RadkowiceDwór starostów chęcińskich w Podzamczu
PodzamczeDworek Laszczyków w Kielcach
KielceDworek Stefana Żeromskiego w Ciekotach
CiekotyDymarki Świętokrzyskie
Nowa SłupiaGeonatura Kielce
KielceGeopark Świętokrzyski
KielceGołoborza na Łysej Górze
Nowa SłupiaGóra Chełmowa (351 m n.p.m.)
SerwisGóra Chełmowa (399 m n.p.m.)
ZachełmieGóra Ciosowa (365 m n.p.m.)
CiosowaGóra Grodowa (395 m n.p.m.)
Tumlin-PodgródGóra Hałasa (393 m n.p.m)
KielceGóra Klonówka (473 m n.p.m.)
Masłów PierwszyGóra Miedzianka (354 m n.p.m.)
MiedziankaGóra Telegraf (408 m n.p.m.)
KielceGóra Zamkowa (360 m n.p.m.)
ChęcinyGóra Zelejowa (372 m n.p.m.)
ChęcinyHarmonia - Świętokrzyska Zagroda Kultury w Bielinach
Huta SzklanaJaskinia Piekło pod Skibami
ChęcinyJaskinia Raj
ChęcinyJaskinie na Kadzielni
KielceKamienica "Niemczówka" w Chęcinach
ChęcinyKlasztor Ojców Franciszkanów w Chęcinach
ChęcinyKościół pw. św. Bartłomieja Apostoła w Chęcinach
ChęcinyŁysa Góra (594 m n.p.m.)
Nowa SłupiaŁysica (613,31 m n.p.m.)
Święta KatarzynaMiejska Góra (426 m n.p.m.)
PodgórzeMuzeum "Dawny Pałac Biskupów Krakowskich" w Kielcach
KielceMuzeum Henryka Sienkiewicza w Oblęgorku
OblęgorekMuzeum Starożytnego Hutnictwa Świętokrzyskiego w Nowej Słupi
Nowa SłupiaOgród Botaniczny w Kielcach
KielceOgród Włoski w Kielcach
KielceOgród Zoologiczny Leśne Zacisze
LisówOpactwo na Świętym Krzyżu
Nowa SłupiaOsada Średniowieczna w Hucie Szklanej
Huta SzklanaPałac Biskupów Krakowskich w Kielcach
KielcePałacyk Henryka Sienkiewicza w Oblęgorku
OblęgorekPark Legend w Nowej Słupi
Nowa SłupiaPlatforma widokowa na Górze Siniewskiej
OblęgórPlatforma widokowa na Klonówce
Masłów PierwszyPobenedyktyński zespół klasztorny oraz przedchrześcijańskie obwałowania kamienne na Łysej Górze
Nowa SłupiaRezerwat przyrody "Kadzielnia" w Kielcach
KielceRezerwat przyrody Barania Góra (Góry Świętokrzyskie)
OblęgorekRezerwat przyrody Biesak-Białogon
KielceRezerwat przyrody Bukowa Góra
Psary-KątyRezerwat przyrody Chelosiowa Jama
JaworzniaRezerwat przyrody Góra Miedzianka
MiedziankaRezerwat przyrody Góra Rzepka
ChęcinyRezerwat przyrody Góra Sieradowska
Sieradowice DrugieRezerwat przyrody Góra Żakowa
ChęcinyRezerwat przyrody Góra Zelejowa
ChęcinyRezerwat przyrody Jaskinia Raj
ChęcinyRezerwat przyrody Karczówka
KielceRezerwat przyrody Kręgi Kamienne
Tumlin-PodgródRezerwat przyrody Milechowy
BolminRezerwat przyrody Moczydło
JaworzniaRezerwat przyrody Wietrznia
KielceRezerwat przyrody Wolica
WolicaRezerwat przyrody Wykus
Siekierno-PrzedgrabRezerwat przyrody Zachełmie
ZachełmieRezerwat przyrody Zamczysko
MakoszynRezerwat Skalny (Rezerwat Ślichowice) im. Jana Czarnockiego
KielceRuiny Huty Józefa w Samsonowie
SamsonówRynek Górny w Chęcinach
ChęcinyRynek w Rakowie
RakówŚwiętokrzyski Park Narodowy
BodzentynSzkolne schronisko młodzieżowe "Pod Pielgrzymem" w Nowej Słupi
Nowa SłupiaSzkolne Schronisko Młodzieżowe w Łagowie
ŁagówTaras widokowy na Karczówce w Kielcach
KielceTarasy widokowe na Kadzielni
KielceUkład urbanistyczny Łagowa
ŁagówWąwóz Dule w Łagowie
ŁagówWieża klasztorna (widokowa) na Karczówce w Kielcach
KielceWieża klasztorna (widokowa) na Świętym Krzyżu
Nowa SłupiaWieża widokowa w Daleszycach
DaleszyceZabytkowy układ urbanistyczny Bodzentyna
BodzentynZamek Krzyżtopór
UjazdZamek w Bodzentynie
BodzentynZamek w Chęcinach
ChęcinyZespół klasztorny bernardynek w Świętej Katarzynie
Święta KatarzynaŹródło: wikipedia.pl / swietokrzyskie.travel / pgi.gov.pl
Do obiektu przynależą:
- Bazylika katedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kielcach
- Bazylika Trójcy Świętej na Świętym Krzyżu
- Centrum Edukacyjne Szklany Dom w Ciekotach
- Centrum Geoedukacji w Kielcach
- Centrum Kulturowo–Archeologiczne w Nowej Słupi
- Centrum Nauki Leonardo Da Vinci w Podzamczu
- Centrum Neandertalczyka w Chęcinach
- Chęcińsko-Kielecki Park Krajobrazowy
- Dąb Bartek w Zagnańsku
- Dawny pałac biskupów i katedra w Kielcach
- Dawny zespól klasztorny klarysek w Chęcinach
- Dawny zespół klasztorny bernardynów w Kielcach
- Drewniany kościół pw. Matki Boskiej Częstochowskiej w Radkowicach
- Dwór starostów chęcińskich w Podzamczu
- Dworek Laszczyków w Kielcach
- Dworek Stefana Żeromskiego w Ciekotach
- Dymarki Świętokrzyskie
- Geonatura Kielce
- Geopark Świętokrzyski
- Gołoborza na Łysej Górze
- Góra Chełmowa (351 m n.p.m.)
- Góra Chełmowa (399 m n.p.m.)
- Góra Ciosowa (365 m n.p.m.)
- Góra Grodowa (395 m n.p.m.)
- Góra Hałasa (393 m n.p.m)
- Góra Klonówka (473 m n.p.m.)
- Góra Miedzianka (354 m n.p.m.)
- Góra Telegraf (408 m n.p.m.)
- Góra Zamkowa (360 m n.p.m.)
- Góra Zelejowa (372 m n.p.m.)
- Harmonia - Świętokrzyska Zagroda Kultury w Bielinach
- Jaskinia Piekło pod Skibami
- Jaskinia Raj
- Jaskinie na Kadzielni
- Kamienica "Niemczówka" w Chęcinach
- Klasztor Ojców Franciszkanów w Chęcinach
- Kościół pw. św. Bartłomieja Apostoła w Chęcinach
- Łysa Góra (594 m n.p.m.)
- Łysica (613,31 m n.p.m.)
- Miejska Góra (426 m n.p.m.)
- Muzeum "Dawny Pałac Biskupów Krakowskich" w Kielcach
- Muzeum Henryka Sienkiewicza w Oblęgorku
- Muzeum Starożytnego Hutnictwa Świętokrzyskiego w Nowej Słupi
- Ogród Botaniczny w Kielcach
- Ogród Włoski w Kielcach
- Ogród Zoologiczny Leśne Zacisze
- Opactwo na Świętym Krzyżu
- Osada Średniowieczna w Hucie Szklanej
- Pałac Biskupów Krakowskich w Kielcach
- Pałacyk Henryka Sienkiewicza w Oblęgorku
- Park Legend w Nowej Słupi
- Platforma widokowa na Górze Siniewskiej
- Platforma widokowa na Klonówce
- Pobenedyktyński zespół klasztorny oraz przedchrześcijańskie obwałowania kamienne na Łysej Górze
- Rezerwat przyrody "Kadzielnia" w Kielcach
- Rezerwat przyrody Barania Góra (Góry Świętokrzyskie)
- Rezerwat przyrody Biesak-Białogon
- Rezerwat przyrody Bukowa Góra
- Rezerwat przyrody Chelosiowa Jama
- Rezerwat przyrody Góra Miedzianka
- Rezerwat przyrody Góra Rzepka
- Rezerwat przyrody Góra Sieradowska
- Rezerwat przyrody Góra Żakowa
- Rezerwat przyrody Góra Zelejowa
- Rezerwat przyrody Jaskinia Raj
- Rezerwat przyrody Karczówka
- Rezerwat przyrody Kręgi Kamienne
- Rezerwat przyrody Milechowy
- Rezerwat przyrody Moczydło
- Rezerwat przyrody Wietrznia
- Rezerwat przyrody Wolica
- Rezerwat przyrody Wykus
- Rezerwat przyrody Zachełmie
- Rezerwat przyrody Zamczysko
- Rezerwat Skalny (Rezerwat Ślichowice) im. Jana Czarnockiego
- Ruiny Huty Józefa w Samsonowie
- Rynek Górny w Chęcinach
- Rynek w Rakowie
- Świętokrzyski Park Narodowy
- Szkolne schronisko młodzieżowe "Pod Pielgrzymem" w Nowej Słupi
- Szkolne Schronisko Młodzieżowe w Łagowie
- Taras widokowy na Karczówce w Kielcach
- Tarasy widokowe na Kadzielni
- Układ urbanistyczny Łagowa
- Wąwóz Dule w Łagowie
- Wieża klasztorna (widokowa) na Karczówce w Kielcach
- Wieża klasztorna (widokowa) na Świętym Krzyżu
- Wieża widokowa w Daleszycach
- Zabytkowy układ urbanistyczny Bodzentyna
- Zamek Krzyżtopór
- Zamek w Bodzentynie
- Zamek w Chęcinach
- Zespół klasztorny bernardynek w Świętej Katarzynie
